VU Magazine 1997 - pagina 250

Het illegale kinderboek sloeg hij het boek dicht en zei kortaf: 'Alleen voor groten! Terugzetten!' Ik voelde mij betrapt. Schuchter ruilde ik 'De liefde in de natuur' voor een cowboyboek. En met Beppie is het niks geworden.

Waarom leest het ene kind wel boeken en het andere niet? Ik heb daar nooit een afdoend antwoord op gehoord. Ik geloof dat het ook niet te geven is. Aan de genen kan het niet liggen. In mijn ouderlijk huis waren geen boeken. Niemand in mijn omgeving las ooit een boek. Alleen ik las veel. Zie je dat, Gerardje zit weer met z'n neus in de boeken, zei een oom of tante soms, die gaat natuurlijk doorleren. Want zo eenvoudig was hun wereldbeeld; een kind dat veel las, daar school een geleerde in, of op zijn minst een procuratiehouder. Ik las voor de spanning, de ontroering en om mijn nieuwsgierigheid te bevredigen. In de Amsterdamse volksbuurt waar ik opgroeide was een winkel waar je rooken schrijfwaren kon kopen en boeken kon lenen. Ze waren gebonden in van dat donkere, gemarmerde karton met op de rug een nummer in witte verf. Sommige boeken waren door de winkelier, een magere, norse man, voorzien van een omslag in grauw kaftpapier. Ik herinner mij dat ik daar op een dag een boek vond met op de rug de handgeschreven titel 'De liefde in de natuur'. Omdat ik een oogje had op Beppie uit mijn klas, leek dat boek mij wel wat. Toen ik mijn vondst bij die norse man op de toonbank legde, sloeg hij de titelpagina open. Nadat hij die had gelezen.

26

wcs

JULI/AUGUSTUS

1997

Twintig jaar later kreeg ik bij toeval dat zelfde boek in handen. Toen ik het titelblad las, begreep ik waarom die man van de uitleenwinkel het destijds ongeschikt voor me vond. Er stond namelijk: 'Een ontwikkelingsgeschiedenis der liefde met talrijke versieringen'. Waarschijnlijk durfde de man zelf niet eens in het boek te bladeren. Anders zou hij hebben gezien dat die 'talrijke versieringen' geen wulpse afbeeldingen betroffen, maar tekeningen van vogels, salamanders, wormen en waterlelies. In mijn lagere schoolklas was ik een van de weinigen die elke week boeken haalde uit de bibliotheek. En op de middelbare school was het net zo. Er schijnt in dat opzicht weinig veranderd te zijn. Onderwijzers van scholen waar ik de afgelopen jaren voorlas uit mijn boeken bevestigden dat. In elke klas zijn altijd maar een paar leerlingen die voor hun plezier boeken lezen. De rest doet het omdat het moet, omdat er een sanctie op staat in de vorm van een slecht cijfer. Daarom vind ik al die goedbedoelde pogingen om het lezen te bevorderen tamelijk uitzichtloos. Laat die kinderen toch televisie kijken, als ze dat liever doen. Daar worden ze toch ook wijzer van? Zonder ooit een boek te hebben gelezen kun je zelfs Kamerlid worden. Al die studies naar het leesgedrag van kinderen hebben voorspelbare uitkomsten. Ze lijken me vooral bedoeld om doctorandussen aan het werk te houden. Het geld dat nu wordt uitgegeven aan leesbevordering kun je nuttiger besteden.

Bijvoorbeeld door ieder kind minstens een keer per jaar een boek van zijn of haar keuze cadeau te doen. Dan verdienen schrijvers en uitgevers ook nog een extraatje. Om kinderen aan het lezen te krijgen is er één radicale oplossing: alle kinderboeken verbieden. Maak ze illegaal en dus begerenswaardig. Het is een idee van de hoogleraar taalonderwijs Cees de Gloppei. Fantastisch lijkt me dat. Mijn eerstvolgende manuscript speel ik voor grof geld toe aan de Hakkelaar of een van zijn kornuiten. Die doet er een slap kaftje om en stuurt zijn dealers op pad om in portieken en op straathoeken ondeugende boeken te verkopen aan onschuldige kinderen. De keerzijde van de medaille is dat de zorgsector er zich natuurlijk mee gaat bemoeien. En dan zullen overal in het land opvanghuizen voor leesverslaafden worden geopend.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen