VU Magazine 1997 - pagina 235

provinciale overheden? Voeg daar de dossiers bij van allerlei directies en inspecties zoals de belastingdienst, de directies van Rijkswaterstaat of de immigratiedienst en het is duidelijk, dat alles bewaren onmogelijk is. Vooreerst is er werk genoeg voor de CAS, ook al omdat de overheid jaarlijks meer archiefmateriaal blijft produceren dan ze in Winschoten verwerken. Verantwoord weggooien is het specialisme van de CAS. Over het exacte percen-

tage stukken dat de selectie m Winschoten overleeft blijven Sportel en zijn directeur dis B. Loopei in het vage. Het moet in ieder geval een stuk minder zijn dan de dertig procent die in een jaar of tien geleden nog werd bewaard. Over de staat van de archieven van de overheid luidde de Algemene Rekenkamer destijds de noodklok: rapporteurs van die Rekenkamer troffen bij departementen en rijksdiensten gigantische hoeveelheden ongeschoond archiefmateriaal aan, waar-

geen dossiers bijhoudt last van geheugenverlies: toezeggingen worden vergeten, oude fouten herhaald. De archieven van de overheid bevatten dus meer dan oud papier en naast burgers en overheidsdienaren zullen ook historici ooit moeten terugvallen op het geheugen van de overheid. Mediëvist Looper, bijvoorbeeld, zou gelukkig zijn met de vondst van een archief van de armenzorg van een middeleeuwse stad. Intussen gooit hij stapels papier weg over onze huidige sociale voorzieningen. Historici die zich bezig houden met wetenschappelijk onderzoek hebben de CAS daarom "een machinerie van de vernietiging" genoenrd, die bij het selecteren weliswaar rekening houdt met de behoeften van overheid en burger, maar nauwelijks met die van toekomstige wetenschappers. Aanscherping

" W e hebben niet d i r e c t last van nostalgische gevoelens wanneer we een stuk in handen krijgen dat een beetje v e r b l e e k t i s . "

van ze de omvang nauwelijks konden schatten. Toenmalig minister d' Ancona noemde de situatie "dramatisch". Op het eerste gezicht lijkt die kwalificatie overdreven: gewoon weggooien dat oude papier en het probleem is opgelost. Maar zo eenvoudig ligt het niet. Verwaarlozing van overheidsarchieven doet afbreuk aan de democratie, aan de mogelijkheden van burgers om het beleid van de overheid te controleren. De parlementaire enquêtes van de laatste jaren waren zonder archivering door de overheid onmogelijk geweest en hebben in de praktijk trouwens te kampen gehad met de gevolgen van onzorgvuldige archivering. Bovendien krijgt een overheid die

"Niets is zo moeilijk als het bepalen van toekomstige onderzoeksvragen", reageert Sportel, "maar voor de goede orde moet ik zeggen dat wij louter uitvoerders zijn. De normen die wij hanteren zijn vastgelegd door de Rijksarchiefdienst. Het Pivot-systeem, het Project Invoering Verkorting Overbrengingstermijn, is niet door ons bedacht, al zijn we betrokken bij de aanscherping ervan, omdat wij in de praktijk zien waar er iets mis dreigt te gaan." Het werk van de CAS bestaat dus uit het uitvoeren van de regels van de Rijksarchiefdienst en Sportel vertelt hoe dat in z'n werk gaat: "Hier, een willekeurig dossier. Het Ministerie van Financiën geeft een vakministerie toestemming om af te wijken van de gebruikelijke wij-

wcs

JULI/AUGUSTUS

1997

11

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen