VU Magazine 1998 - pagina 184

maanbasis is al uitgerekend, en ook over het aantal bedden in het eerste maanhotel is al nagedacht. Tot dergelijke gedachtenexperimenten moeten de sprekers zich helaas beperken, want tot dusver was er niets dat erop wijst dat hun dromen binnen afzienbare tijd in daden worden omgezet. De ontdekking van het maan-ijs, die wellicht tot nieuwe geldstromen richting maanonderzoek leidt, moet voor hen letterlijk een geschenk uit de hemel zijn. Microben Het is een heuse strijd tussen de routeplanners van de ruimtevaartorganisaties: gaan we straks linea recta naar Mars, of gaan we via de maan? Na de ontdekking van de 'levende' Mars-steen op Antarctica en de triomfen van de Pathfinder en het karretje Sojourner leek het pleit beslecht: waarom zouden we ons ophouden op een morsdode, al vele malen bezochte stenen bol, terwijl de Martiaanse microben bij iedere weldenkende wetenschapper tot pure extase leiden en - en passant - menig religieus inzicht aan het wankelen brengen? Door de vondst van het ijs staat de maan weer op de hemelkaart, juichen de lunatics daarentegen. Een belangrijk obstakel voor een bemande maanexpeditie - de vracht aan water die voor levensonderhoud vanaf de aarde moet worden meegevoerd ~ is immers weggenomen. En er valt voor wetenschappers nog volop te vorsen op de maan. Voor wie dat niet overtuigend vindt: op de maan kunnen ook keiharde dollars worden verdiend. De laatste maanden duiken ze overal op, de zakenlui die onze hemelbuur te gelde willen maken. Amerikaanse bedrijven verkopen percelen op de maan en plannen eigen ruimtemissies om maangrond op te halen en voor forse bedragen aan de man te brengen.

Kuifje opent de deur van de raket waarmee hij op de maan is geland. Roerloos staart hij naar buiten en beschrijft het tafereel aan de vluchtleiders. 'Oooh!... Wat een adembenemend schouwspel! Het is... hoe moet ik 't beschrijven!... een nachtmerrie-achtig landschap, een dodenlandschap, van een angstaanjagende verlatenheid... Geen boom, geen bloem, geen grassprietje... Geen vogel, geen geluid, geen wolk... Aan de hemel, zo zwart als inkt, staan duizenden sterren... maar roerloos, als bevroren, zonder de schittering die ze op aarde zo levendig doet lijken!...' (Kuifie: Mannen op de maan, 1954)

In tenminste één opzicht hebben de tegenstanders van een verdere verkenning van de maan gelijk: het is er een dooie boel. In tegenstelling tot Mars is de maan te klein om een dampkring vast te houden, en een magnetisch veld ontbreekt ook. Zowel kosmische straling uit de diepten van het heelal als de zonnewind ~ een constante stroom geladen deeltjes afkomstig van de zon - bereiken hierdoor ongehinderd het

32

WCS

MEI/JUNI

oppervlak, soms in doses die voor onbeschermde levende organismen zonder meer dodelijk zouden zijn. Bovendien wordt het oppervlak van de maan al zo'n 4,6 miljard jaar gegeseld door forse temperatuurschommelingen. Aan de maanequator is het overdag 120 graden Celsius, 's nachts koelt het af tot minus 170 graden. Voor een goed begrip: een dag en een nacht op de maan duren elk iets meer dan twee aardse weken. Zou een in beschermende kledij gehulde astronaut op een maan-dag een ei uit zijn broekzak halen, dan zou dat terstond gaan koken en na een paar minuten gereed voor consumptie zijn. Dat er desondanks ijs op de maan voorkomt, is minder verwonderlijk dan het misschien lijkt. Hoe dichter je bij de equator bent, hoe hoger de zon aan de hemel staat. Op hogere breedten zijn plaatsen te vinden waar de zon nooit boven de wanden van een krater uitkomt. Nabij de maanzuidpool bevindt zich een berg - de Piek van het Eeuwige Licht - waarvan de top zich al miljarden jaren onafgebroken in het zonlicht koestert, en waarvan de voet nooit een zonnestraaltje heeft gezien. Daar zou zich ijs kunnen afzetten, ijs dat met grof geweld in de bodem is geslagen door kometen en meteorieten waarmee grotere objecten in het zonnestelsel regelmatig worden beregend.

1998

ï'ëiM^m^M^^&&^ÊMê

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen