VU Magazine 1998 - pagina 288

A. van den Beukel, 'Geen beter leven dan een goed leven - Over de van het bestaan', Ten Have, ƒ 3 4 , 9 0 .

kwaliteit

Geen oude brombeer Prof.dr ir Arie van den Beukel kennen wij, na twee eerdere spraakmakende bundels van zijn hand, als de gelovige criticus van de ontkerstende cultuur in het algemeen, en de ten diepste atheïstische, in cultureel opzicht haar hand overspelende moderne wetenschap in het bijzonder. En dat is een nogal uitzonderlijke positie, althans voor een natuurkundige die zich dag in dag uit met geestloze materie - i.c met door mensenhanden vervaardigde, metaalachtige materialen - bezighoudt. Een standpunt als dat van Van den Beukel leidt, wellicht ongewild maar desondanks haast onontkoombaar, tot de profetenstatus die het potentiële publiek als vanzelf in twee kampen verdeelt. De een loopt met hem weg, een ander, die aanvankelijk alleszins sympathie kon opbrengen voor het eerste boek ('De dingen hebben hun geheim', 1990) houdt het bij het

tweede ('Met andere ogen', 1994), dat weinig meer dan een wat aangescherpte herhaling van het eerste lijkt, voor gezien. De auteur wordt een roepende in de woestijn, en hij, noch zijn publiek wordt daar erg vrolijk van. Het is alsof Van den Beukel dit probleem vier jaar later zelf ook onder ogen ziet en de ondankbare taak van de doemdenkende cultuurpessimist nu definitief van zich af wil schudden. De titel van deze nieuwe bundel spreekt wat dat betreft boekdelen. Veelbetekenend is ook het huiselijk tafereeltje dat de lezer in 'Afscheid van Delft' (het vijfde hoofdstuk uit de bundel, tevens de tekst van Van den Beukels afscheidsrede als hoogleraar aan de Technische Universiteit aldaar) krijgt voorgeschoteld. Als de scheidende professor zijn echtgenote deelgenoot maakt van het plan om het bij zijn afscheid niet, zoals te doen gebruikelijk bij oraties, over zijn vak te hebben, maar de (ver)wording van het wetenschappelijk onderwijs aan te snijden, is zij accoord onder voorwaarde dat hij zich niet als een "oude brombeer" zal gedragen. Hij doet daar, niet alleen in de desbetreffende rede maar ook in de overige hoofdstukken heel erg zijn best voor. En het gaat hem nog redelijk goed af ook. Want het leven lacht hem toe, bevrijdt als hij is van de dagelijkse beslommeringen van een

OP O E P I A N K

Bob van Rossum, 'Met kompas en parang - ontdekkingstochten door de binnenlanden van Nieuw-Guinea', Veen, f 34,90. Een geoloog beschrijft zijn ervaringen in de jungle van West-Nieuw-Guinea in de jaren vijftig. Het waren barre tochten met draagploegen langs en over onstuimige rivieren vol levensgevaarlijke krokodillen. Onderweg stuitte men op wilde stammen, die soms voor het eerst westerlingen zagen. Een boek voor liefhebbers van gedetailleerde natuurbeschrijvingen en veel spannende avonturen tegen een exotische achtergrond. Richard Pipes, 'De onbekende Lenin uit het geheime archief', Balans/Icarus, ƒ 45,-. In letterlijke en figuurlijke zin is Lenin alweer een poosje terug van zijn sokkel getrokken. Maar altijd zijn er nog weer nieuwe onthullingen mogelijk. De Amerikaanse historicus Richard Pipes selecteerde 122 documenten waaruit eens te meer blijkt hoe bikkelhard Lenin als heerser was. Hij liet dissidente intellectuelen oppakken en doden; hij lanceerde een geheim offensief om de 56

wcs JULI/AUGUSTUS 1998

priesters van de Russisch-orthodoxe Kerk uit te moorden; hij steunde Stalin in diens strijd om zijn opvolging en schakelde de politieke oppositie volledig uit. Susan A. Greenfield, 'Het menselijk brein'. Contact, f j2,c)o. Hoe werken onze hersenen? Wat doen ze feitelijk? Dergelijke vragen hebben eeuwenlang de mens gefascineerd en uitgedaagd. Maar uiteindelijk, denkt Susan Greenfield, hoogleraar farmacologie aan de universiteit van Oxford, hebben we dan toch de deskundigheid om datgene aan te pakken wat misschien gezien kan worden als de laatste hindernis in wat de mens kan begrijpen. Nadenken over het brein betekent nadenken over de fundamentele eigenschappen die ons tot mens maken. Fred Alan Wolf, 'Het spirituele universum - quantummechanica en het bestaan van de ziel'. Ten Have, f 49,90Bestaat er zoiets als een ziel en, zo ja, waar valt die te lokaliseren? In de moderne wetenschap bestaat de neiging om de

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen