VU Magazine 1998 - pagina 368

bij een gezin waarin de moeder na een kortstondige relatie voortdurend vlakbij haar huis werd lastiggevallen. Haar kind sliep aan de straatkant en was doodsbang dat het ontvoerd zou worden. Het had nachtmerries en begon allerlei angstklachten te ontwikkelen. Ook durfde het de straat niet meer op. Uiteindelijk heeft de politie zich ermee bemoeid en zijn er pogingen gedaan om die man naar de Sociaal Psychiatrische Dienst te verwijzen." Paniekaanvallen Door de perikelen thuis ontstaan ook aandachts- en concentratieproblemen op school, raet alle gevolgen van dien, weet psychologe Ella Aiendsman van de Amsterdamse Vrije Universiteit. "Ik heb gehoord van kinderen die daardoor van school moesten veranderen." Arendsman en haar collega's willen eind dit jaar een onderzoek starten naar de problemen die kinderen ondervinden na jarenlange stalking. Het idee kwam voort uit de eerste Nederlandse studie naar de slachtoffers van achtervolgingsterreur, die zopas door de vakgroep klinische psychologie is afgerond. Tijdens de interviews vertelden vrouwen hoe erg de kinderen onder de situatie leden. "Wat we hoorden is, denk ik, nog maar het topje van de ijsberg", aldus Arendsman. Er is sowieso heel weinig onderzoek gedaan naar de problemen waarmee slachtoffers van stalking kampen. Studies in psychiatrische en juridische vakbladen richtten zich tot voor kort met name op de persoonlijkheid van de dader. De eersten die zich verdiepten in degenen die onder stalking gebukt gaan, waren de Australiërs Michele Pathé en Paul Muilen. Vorig jaar verscheen hun

64

wcs

SEPTEMBER/OKTOBER

1998

studie 'The impact of stalkers on their victims' in British Journal of Psychiatry. Ze interviewden honderd mensen 83 vrouwen en 17 mannen - die via hun praktijk hulp zochten. Dat maakt deze studie niet representatief omdat je zo alleen maar de ergste gevallen onder ogen krijgt, maar de resultaten geven wel een beeld van de enorrae gevolgen die stalking kan hebben. De meerderheid van de slachtoffers werd gevolgd, herhaaldelijk lastig gevallen en kreeg een stortvloed van telefoontjes en brieven na een stukgelopen relatie. Gemiddeld duurde het een jaar of twee voordat de pesterijen ophielden, maar er zaten ook mensen tussen die al twintig jaar gestalkt werden. Meer dan de helft van de ondervraagden kreeg bedreigingen, 34 personen werden mishandeld of verkracht. Bijna alle slachtoffers zagen zich gedwongen om hun leven radicaal te veranderen. Het merendeel stopte met werken of veranderde van baan en 39 procent verhuisde, sommigen zelfs naar een ander land. De rest weet zich te handhaven door niets meer op vaste dagen of tijdstippen te doen, altijd een andere route naar huis te nemen, een geheim nummer aan te vragen (soms meerdere keren) of de achternaam te wijzigen. Geen wonder dus, dat 83 procent meldde zeer angstig en gespannen te zijn. Dat uitte zich in schrikachtigheid, paniekaanvallen en hyperventilatie. Driekwart kampte met chronische slapeloosheid omdat ze steeds wakker schrikken, vanwege nachtmerries of omdat de stalker 's nachts vaak opbelt. Tot zelfs jarenlang nadat de stalking stopte, werden slachtoffers door een bepaald geluid of een persoon plotseling herinnerd aan de afschuwelijke

momenten die ze hadden meegemaakt. Het merendeel heeft één of meerdere kenmerken van het post-traumatisch stresssyndroom, 37 procent voldoet aan alle criteria voor deze diagnose. Vooral degenen tegen wie geweld gebruikt werd, kampen met post-traumatische stress. Een kwart heeft zelfs aan zelfmoord gedacht, vanwege het gevoel dat ze de situatie niet kunnen veranderen. Heel wat ondervraagden lieten weten dat ze moeite hebben nog een relatie aan te gaan, omdat ze mensen maar moeilijk kunnen vertrouwen. Speelplaats De kinderen komen in de Australische studie in slechts één regel aan bod. "In sommige gevallen richtten de doodsbedreigingen van de stalker zich op de kinderen." Met geen woord wordt gerept over de psychische gevolgen bij deze groep. "Het is een vrij algemeen verschijnsel dat men bij traumatiserende omstandigheden geen aandacht besteedt aan de kinderen", vertelt dr Nico Bouman, kinder- en jeugdpsychiater in het Sofia Kinderziekenhuis in Rotterdam. Zo is er pas sinds kort aandacht voor zonen en dochters van psychiatrische patiënten. En wie denkt er aan kinderen van criminelen? Die maken ook heel wat mee. Een ouder die soms in hun bijzijn gewelddadig wordt opgepakt en vervolgens lang van huis is. Dat komt doordat het in eerste instantie om een zaak gaat die vanuit de volwassenenhulpverlening wordt gevolgd. En die hebben te weinig verstand van kinderen." Maar ook bij instanties die zich alleen met hulpverlening aan de jeugd bezighouden, is er betrekkelijk weinig er-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen