VU Magazine 1998 - pagina 201

John Griffiths, Alex Bood, Heleen Weyers, 'Euthanasia et> Law in the Netherlands', Amsterdam University Press, ƒ 79,SO-

Het kan heel aardig zijn een boek te lezen dat eigenlijk niet voor jou bestemd is. Het boek over euthanasie van de in Groningen werkzame Amerikaanse rechtssocioloog föhn Griffiths (in samenwerking met twee Nederlandse onderzoekers geschreven, die onder zijn supervisie aan een dissertatie werken) is in de eerste plaats bestemd voor een buitenlands publiek; the dutch expeiience voor buitenlanders uitgelegd en begrijpelijk gemaakt. Zulke boeken hebben (net als trouwens de iTieeste boeken die louter voor een Nederlands publiek bedoeld zijn) vrijwel altijd een polemisch karakter, hoezeer men ook de pretentie heeft alleen de feitelijke stand van zaken weer te geven. Alleen kan de polemiek twee kanten uit gaan: die van de aanval of die van de verdediging. Enerzijds zijn er de boeken die, zoals bijvoorbeeld een werk van de Amerikaanse psychiater Herbert Hendin, proberen duidelijk te maken dat ons land zich op een hellend vlak bevindt, en die het lezerspubliek in eigen land proberen te waarschuwen niet voor de Nederlandse optie van de liberalisering te kiezen. Anderzijds zijn er de boeken die ons land prijzen vanwege zijn pionierswerk en de omzichtige wijze waarop wij complexe problemen op het gebied van de levensbeëindiging proberen te behandelen. Het boek van Griffiths es. behoort ontegenzeglijk tot de laatste categorie. Het is - om het oneerbiedig te zeggen een vorm van propaganda, al is het wel in een genuanceerde en acadeinisch verantwoorde vorm, in een zeer informatief boek. De auteurs vinden dat Nederland het goed doet. Buitenlandse kritiek pareren ze met het advies aan die critici eerst maar eens naar zichzelf te kijken, en de

De paradox van euthanasie vinger te leggen op de schijnheiligheid en willekeur in eigen land. Niet dat alles in Nederland perfect is, de verdediging van Griffith es. is allerminst kritiekloos. Zo leggen zij de vinger op een belangrijke zere plek: de zeer gebrekkige controle bij medische levensbeëindiging. Maar voor de auteurs betreft het hier, bij bijvoorbeeld het lage aantal meldingen van dergelijke gevallen, een praktisch probleem dat met een goed voorstel tot een oplossing te brengen is. Daar hebben ze een rotsvast vertrouwen in. De oplossing van Griffiths es. voor het controleprobleem is een beproefde: euthanasie uit het strafrecht. Er dient een algehele decriminalisering op dit punt plaats te vinden. Niet om zo iedere vorm van controle af te schaffen, maar juist ter verbetering van de toetsing. Artsen moeten zichzelf en elkaar meer gaan controleren, en dan zal de bereidheid tot melden ook toenemen. Wat de auteurs daarmee eigenlijk voorstellen is een controle-systeem binnen de eigen beroepsgroep, zonder de mogelijkheid tot juridische sancties. Nu valt er iets te zeggen voor de redenering dat de medische beroepsgroep zich kritisch, mogelijk zelfs kritischer dan buitenstaanders, zal opstellen bij ontsporingen van de eigen leden. Maar dan blijft het probleem hetzelfde: óf de zelfcontrole is dusdanig streng dat artsen, net als in de huidige situatie, wel uitkijken hun gevallen van euthanasie te melden; óf men sluit sancties bij voorbaat uit met als gevolg dat deze zelfcontrole een farce wordt. Want zonder ingebouwde mogelijkheid tot sancties én

de bereidheid die ook toe te passen, kan geen enkele vorm van controle iets waard zijn. De paradox van euthanasie is dat controle uitsluitend mogelijk is wanneer artsen bereid zijn zich te melden, maar dat die bereidheid zal afnemen naarmate de controle serieuzer wordt. Het is een probleem waar Griffiths es. ook niet echt uitkomen. Hun vertrouwen dat het allemaal wel zal lukken is meer een gevoel en een geloof, dan een op evidentie en ervaring berustende zekerheid. En voor wie het rotsvaste vertrouwen bezit dat het allemaal wel te regelen valt, is het niet moeilijk om Nederland een pluim op de hoed te steken, (KN)

^

^

^

iLUthanasia i ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ ^ • « • ^ ^ ^ ^ ^ • • H K ^ " - . -"

the Netherlan^i

.'\M!.ii-rti!\\i L K . v i \<~.y\Y I>^(s-,

wcs

MEI/JUNI 1998

49

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen