Studentenalmanak 1923 - pagina 94
84 DE GODSDIENST-HISTORISCHE
Kritik dem Deismus vorschwebte, die dann in ihrer Weise
von Lessing, Kant und Herder, von Sohleiermacher, de
Wette und Hegel, schliesslich von Bauer und Lagarde ver-
treten worden ist, habe ich in meinen bisherigen Arbeiten
skizzieren wollen tuid dabei ihr diejenige Gestalt zu geben
versucht, die gegenwärtig nach Beseitigung des rationalisti-
schen Allgemeinbegriffes der Religion und der Hegeischen
Dialektik des Absoluten ihr gegeben werden muss ^^).
Maar al verbiedt ons nu de godsdiensthistorische methode
om uit te gaan van de absoluutheid van het Christendom,
daarmee is nog niets gezegd omtrent zijn waarde, Wel mee-
nen velen, dat het voor onzen tijd niets meer te zeggen heeft,
dat het moet worden vervangen door het aesthetisch Pan-
theïsme of een andere wetenschappelijke of syncretistische
religie, maar dit is een groote illusie. Onze geestelijk zwakke
en uiteengeslagen cultuurwereld is al heel weinig geschikt
om een nieuwe religie voort te brengen. Bovendien is de
idee eener evolutie tot in het oneindige een voorbarigheid.
't Is bijna zeker, dat we, vooral op religieus gebied, het
maximum hebben bereikt. Maar ook al bepalen we ons tot
de historisch-positieve religies, dan is er allerminst gevaar
voor relativisme, want die wirklichen Gedanken und Werte
in der Welt sind unendlich viel seltener als man meint.
Zahllos sind nur ihre Einkleidiuigen und Verzweigungen -^),
De kunst van den historicus is het om de origineele waarde
der verschillende religies nachzuempfinden en te karakteri-
seeren. Als dit zoo objectief mogelijk, zonder apriorische
schema's, is verricht, dan blijkt, dat in hoofdzaak de beslis-
sing moet vallen tusschen Jodendom, Buddhisme, Christen-
dom en Islam, De andere religies komen niet eens in aan-
merking. W a a r ligt nu echter de maatstaf voor de beoordee-
ling, welke religie de hoogste waarde heeft? Dit is de alles-
beheerschende vraag.
De oude Apologetiek loste dit historisch probleem een-
voudig op door met behulp van de Stoïcijnsche leer eener
natuurlijke religie en moraal eenige elementen in de „hei-
densche" godsdiensten te waardeeren en het overige als
4uivelswerk te brandmerken. Historisch onderzoek heeft
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 1 januari 1923
Studentenalmanak | 158 Pagina's
![Studentenalmanak 1923 - pagina 94](https://geheugenvandevu.digibron.nl/images/generated/studentenalmanak/studentenalmanak-1923/1923/01/01/1-thumbnail.jpg)
Bekijk de hele uitgave van maandag 1 januari 1923
Studentenalmanak | 158 Pagina's