Omstreden normalisering - pagina 31
Hoe de Vrije Univseriteit veranderde in de lange jaren zeventig
Radicale studentenbewegingen zijn, net zoals andere emancipatiebe-
wegingen, vaak druk in de weer met ideologische geschriften. Radica-
le studentenbewegingen zijn wellicht extra bevattelijk voor het ideo-
logische discours. Als student en intellectueel in de dop zitten ze in
hun formatieve periode en zijn ze op zoek naar allerlei verklarende en
zingevende verhalen. Bovendien zijn ze verbonden aan universiteiten
die deze zaken als belangrijke feature hebben: het zijn van instituten
die ook ideologieën wetenschappelijk proberen te funderen.
Een van de eerste klassieke teksten die ik onder ogen kreeg was De
Duitse Ideologie wan Karl Marx en Friedrich Engels. In vertaling uitgege-
ven door Uitgeverij SUN, vertaald door het illustere Nijmeegse duo
Boekraad en Hoeks. Ik herinner me dat ik het een rare titel vond. Hoezo
Duitse Ideologie, waarom niet Franse Ideologie, Nederlandse Ideologie
of nog beter: studentenideologie.Toch moet de eerste zin meteen raak
zijn geweest, mij hebben aangesproken.'De mensen hebben tot nu toe
steeds verkeerde voorstellingen over zichzelfgemaakt, over wat zij zijn
of moeten zijn.'^' Enige alinea's verder presenteren Marx en Engels hun
eigen visie op de ideologische kwestie, op een leerstellige manier.'De
vooronderstellingen waarmee wij beginnen,zijn niet willekeurig, geen
dogma's, maar werkelijke vooronderstellingen, waarvan men slechts in
de verbeelding kan abstraheren. Het zijn de werkelijke individuen, hun
handelen en de materiële voorwaarden waaronderzij leven, zowel die
welke zij aantreffen, als die welke zij door hun eigen handelen tot stand
brengen. Deze vooronderstellingen zijn duszuiver empirisch te consta-
teren.' Dat sprak aan. De essentie was dat ideeën, voorstellingen en be-
wustzijn van mensen op nader te bepalen wijze vervlochten zijn met
hun onderlinge materiële betrekkingen. Als mensen zijn we weliswaar
producenten van voorstellingen, van ideeën, maar wel geconditio-
neerd, gedetermineerd door de ontwikkeling van de'productiekrach-
ten en het daaraan beantwoordende maatschappelijk verkeer tot in
zijn verste vertakkingen.' Ik vond het raadselachtige, maar boeiende
teksten. Temeer omdat het eerste hoofdstuk de beloftevolle titel 'Een
wetenschappelijke ontdekking' had meegekregen. Ideologie was niet
zomaar een gedachte, het kon wetenschappelijk worden onderzocht
en nog spannender, de belofte leek te worden gedaan dat een goede
ideologie ook wetenschappelijk kon worden onderbouwd, misschien
zelfs wel wetenschap was. Wat was er krachtiger dan een wetenschap-
pelijk onderbouwde ideologie die richting gaf aan onze politieke stra-
tegie, aan onze praktijken als politieke vakbond van studenten. Marx en
Engels gaven hiervoor aanwijzingen met wat zij noemden een materia-
29
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 2013
Publicaties VU-geschiedenis | 388 Pagina's
![Omstreden normalisering - pagina 31](https://geheugenvandevu.digibron.nl/images/generated/publicaties-vu-geschiedenis/omstreden-normalisering/2013/01/01/1-thumbnail.jpg)
Bekijk de hele uitgave van dinsdag 1 januari 2013
Publicaties VU-geschiedenis | 388 Pagina's