1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 72
66 In de methodiek van hoofdstuk 6 kondigt hij uitdrukkelijk aan eerst dan tot 't bestaan van een immaterieelen factor te zullen besluiten, indien hij uitdrukkelijk kan bewijzen, dat de machinetheorie des levens te kort schiet (pg. 50). En ook ais hij aan 't werk gaat, kan men niet anders dan zij ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 73
67Hier bemerkt men 't gevolg van het niet genoegzaam onderscheiden, dat we onder Ac. laakten. Causaliteits-quantum is immers een methodologische categorie van de ruimtelijke natuurwetenschap, in welke we slechts kunnen verklaren voorzoover we tellen kunnen. M. a. w.: op niet-monistisch sta ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 74
68Overigens blijft DRIESCH, als gezegd, elk bewijs voor de onmogelijkheid van de psychologische verklaring schuldig. Maar deze lacune is voor ons geen reden om evenzoo deze leemte te laten in ons betoog. Want al heeft DRIESCH 't niet bewezen, 't zou mogelijk zijn, dat de psychologie niet v ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 75
69Men bespeurt, dat deze hypothese, met welke de vergelijkende biologie als vergelijkend staat en valt, zeer sterk het psychische op den voorgrond moet stellen. Methodologisch is dit ook de eenig mogelijke weg. En ontzeggen mag men dan ook aan de dierenziel alleen die eigenschappen welke d ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 76
70verklaren als de handeling, indien men slechts aanneemt, dat de ziel reeds in het ei na creatie aanwezig is, wat niet vreemd klinkt indien men let op de geleidelijke wijze op welke 't dier van den embryonalen in den volwassen vorm overgaat '). Rest tenslotte nog 't organisch geheel, 't h ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 77
71 zoeken wat er van verwezenlijkt is in de natuur. Deze deductieve opvatting van 't vraagstuk sluit echter 'n gevaar in. Wel onderscheidt hij zich van de naïeve realisten gunstig door b.v. terstond te erkennen dat de logisch mogelijke causaliteitsvormen die hij type II en III noemt, niet empiris ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 78
72chemie eenerzijds en van de psychologie anderzijds. De keninhouden der biologie behooren dus tot het terrein waar de genoemde twee methodologische vormen moeten saamwerken. De wijze waarop 't psychische en 't physische op elkander passen ontgaat aan de ervaring: we kunnen alleen zeggen d ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 79
73wordt 't object der biologie een saamwerkingsphaer, niet van ziel en lichaam, maar van 't onpersoonlijk-psychischc en materie, waarvan in de empirische wetenschap de materie afzonderlijk voorkomt. De materie is dus geen abstractie, de tot lichaam georganiseerde materie zonder de ziel wel ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 80
74Maar als op deze wijze de werkelijkheid van den organischen vorm moei bewezen, staat de zaak zelf vrij wanhopig! Allereerst is een gewichtig bezwaar tegen BERKELEY, dat hij tot staving van z'n bewering dat er geen algemeene voorstellingen bestaan, zich beroept op 't voorbeeld „de driehoe ...
1920 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 81
75stelling mogelijk, bij de abstractie uit de ruimtelijk-tijdelijke werkelijkheid vindt men beide: algemeen begrip maar ook algemeene voorstelling, 't Algemeene begrip is voor de constructieve en abstracte beide de samenvatting van de kenmerken. Maar dan treedt er verschil op. Bij 't eerst ...