Proeve van pensioenregeling voor werklieden en huns gelijken - pagina 19

DE SCHADUWZIJDE DER VRIJHEID.

15

Die eerste band werd gelegd door het bedingen van loon; die andere kon niet anders gelegd dan door afspraak en organisatie, opdat

de

niet

loon

het

concurrentie

doen

zou

derwijs

zedelijke verplichtingen

Aan indien

deze

dalen,

dat

nakomen van

het

zijn

onmogelijk werd,

voorwaarde nu zou voldaan

dubbele

meet

van

hem

van de eigen werklieden onderling,

af alle werklieden bij eenzelfde

geworden, vak een soort

zijn

bond hadden kunnen vormen, en als zoodanig hun arbeid zóó hoog hadden kunnen stellen, dat

syndicaat, gilde of

van

den

prijs

wie

werkte,

en

goed

werkte,

in staat ware. zich en de zijnen,

naar eisch, in het heden en de toekomst te verzorgen.

Werkman

en patroon stonden naar Gods ordinantie niet geïsoleerd,

maar stonden met elkaar

gemeenschap van

in verband, en door

belang en positie in onderlinge betrekking. Wezenlijke vrijheid had alzoo geëischt, dat deze band en deze krachtig hadde kunnen werken en het is aan het

betrekking

;

verwaarloozen en niet aanbinden van dezen band, dat onze werkende stand nog altoos het onvrije van

zijn positie heeft te

Er moest een band met den werklieden onderling

zijn,

en

zie,

patroon,

wijten.

een band van de

èn

beide ontbreken.

Het valsche individualisme heeft ook hier gezegevierd; als korrelen zands woelt het al los dooréén. Een man die werk te vergeven heeft, en een man die werk zoekt. Vraag en aanbod, naar den onheiligen regel van het atomisme. Het is al de tegen Gods ordinantiën ingaande regel, die thans feitelijk de toestanden der lagere volksklasse beheerscht.

Toch kwam het tot dit kwaad niet aanstonds. Er was vroeger althans eenige organisatie en wat men ook ;

op de oude gilden gesmaald hebbe, en hoe terecht ze ook in haar toenmalige vorming onbruikbaar werden gekeurd, toch gaven ze meer band, dan er nu

Ze gaven althans eenige saambinding. saambindende organisatie, hoe gebrekkig ook, dat de werkende stand oudtijds gelukkige dagen te danken had. Maar toen men, om haar gebrekkig karakter, deze organisatie verbrak, zonder er iets anders dan het éénlingen-begrip, het pure individualisme, het brute atomisme voor in stee te brengen, toen heeft de Fransche Revolutie het anti-sociale begrip van grenzen-

En

het

is

is.

niet het minst aan die

concurrentie over ons losgelaten, waardoor de op socialen band berekende toestand eenvoudij? onhoudbaar werd. looze

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen