Nog nader dient teruggekomen op de
twee éénige punten die tusschen Utrecht en Kampen in geschil bleven.
Het eerste punt is puur practisch.
In beginsel waren Kampen en Utrecht het hierover eens.
Immers beiderzijds was erkend, dat in tal van steden en dorpen de beide kerkformatiën over en weder zouden erkend worden.
Toeleg, om in volstrekten zin de lijn der Doleantie af te snijden, bestond te Kampen evenmin, als te Utrecht om de lijn van 1S34 te stuiten.
Immers ook het amendement-Beuker liet in duizend kerken de actie der Doleantie ook voor de toekomst geheel vrij.
Zelfs lag zijn doel niet hierin, dat het amendement-Beuker op plaatsen, waar zijn kerk reeds was, principieel elk optreden van een andere kerkfoimatie wilde tegenwerken, want hij gaf toe, dat. zoo de Synodale kerkeraad in zijn meerderheid brak, dit zvel kon.
En eindelijk lag het ook niet daaraan, dat hij op plaatsen, waar zijn kerk reeds was, elke mogelijkheid van het opkomen van een andere formatie wilde beletten, want hij liet een weg open, om, kwam er vroeg of laat nog eens een andere actie in het Synodale genootschap, ook de banden te kunnen leggen van broederschap en trouw.
Ten overvloede stelde hij zelfs een deur open, om ook de vrije kerken en de kerken van Ds, Ledeboer binnen te laten.
Dit alles saamnemende, komen we dus tot het resultaat, dat de hoofdbedoeling was, om waar men saam een overeenkomst trof, door die overeenkomst zelve geen aanleiding te geven, dat velen zijner broederen, voor wie vooral op kleine plaatsen het uitkomen van zulk eene tweede kerkformatie pijnlijk en verdrietig zou zijn, dit verdriet wierd aangedaan, Practisch zal hiertoe hebben medegewerkt de overtuiging, dat op zeer kleine dorpen vooral voor zulk een dubbele kerkformatie eigenlijk geen plaats is.
En theoretisch zal het gesteund hebben op de overweging, dat reformatie door het ambt der geloovigen, naar uitwijzen van de meerderheid derKampensche Synode, slechts door een sterk vergrootglas te onderscheiden was van wat de Christelijke Gereformeerden zelven deden.
Waarbij eindelijk nog de overtuiging zal gewerkt hebben, dat een vereeniging als hier bedoeld wierd, niet kon tot stand komen met een meerderheid van enkele stemmen, maar vrucht moest zijn van bijna algemeene overtuiging, . Anders toch, en hiermede moet gerekend, zou allicht de helft of de kleinere helft der Christelijke Gereformeerde kerken toch niet zijn medegegaan. In sommige plaatselijke kerken zou dit zelfs tot scheuring hebben kunnen leiden. En in stee van hereeniging, zou men dan nieuv/e oorzaak van troebelen hebben verkregen, die in stee van de heilige broederliefde te kweeken, oorzaak waren geworden van breuke en twist.
Vooral dit laatste nu billijken we ten volle.
Ook wij zouden niet wenschen, dat de nominale vereeniging met de Christelijke Gereformeerden in hun eigen boezem tot verdeeldheid voerde.
Dan liever nog wat geduld, tot algemeene overtuiging gewekt en het pad des vredes gevonden zij.
Want wel spreekt het vanzelf, dat op 380 kerken allicht enkele niet aanstonds volgen zouden; dat was altijd zoo; en kon ook hier zoo blijken.
Maar in dit natuurlijke feit kan dan alleen berust, zoo deze uitzondering zeer klein is. Dan toch schaadt ze Tiiet, en had steeds tengevolge, dat ook de achterblijvenden straks volgden.
Maar zoodra deze uitzondering grootere evenredigheden aanneemt, en ook maar den schijn van scheuring en breuke zou doen ontstaan, begrijpen we uitnemend, dat zelfs zij, die het warmst voor de vereeniging pleiten, toch er bij voegen: Mits onze broederen medegaan.
Want wel kan zulk een verschil van inzicht, als het zich volkomen rijp ontwikkelt, tot een quaestie van beginsel wor& ea, wcarbij geen loven of bieden meer te pas komt; maar daar is het thans nog zeer verre van af.
Thans wierd nog alleen onder drang der liefde tot buitenstaande broederen gehandeld; en ons dunkt, dan gaat toch altoos de liefde voor wie binnen zijn, voor.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van zondag 3 februari 1889
De Heraut | 4 Pagina's