Men kan niet

Men kan niet zeggen, dat de Haagsche Synode gehad. dit jaar wil van de reis heeft gehad.

De heeren zijn ontnuchterd.

Vóo'r 1886 zaten ze onder den drup.

Heel het land zag met ironisch medelijden op dit machteloos en zieltogend lichaam neder. Een Synode in naam, maar zonder Christelijken adel, zonder een beginsel dat vastheid schonk, zonder een bazieling die heiligt.

In niets het beeld van een samenkomst van geestelijke leidslieden der schare.

Droog, dor, mat en afgemeten ging er alles toe.

Als bureaulisten en administrateuren kostelijk, geleken de heeren als het op de religie aankwam, meer op mummiën dan op bezielde belijders.

Er zaten wel goede mannen onder, maar de besten versteenden in dit gezelschap.

Krammen en lijmen is nooit een ambacht geweest, dat u in den dunk der publieke opinie deed rijzen.

En toch meer waren deze heeren, zoodra ze ex officio handelden, niet.

Hun armelijke machteloosheid was spreekwoordelijk.

Maar zie, daar komt het Conflict.... en opeens keert de opinie in het land.

Nu het er op aankwam, om de Calvinisten in de kerk uit te roeien, wierden plotseling alle geesten wakker.

Men stak de hoofden bijeen.

Heel de menigte ging schouder aan schouder staan.

En de Synode, deze zeldzame gelegenbeid, om populair te worden, aangrijpende, ontwikkelde opeens een energie en ijver en doortastendheid, die ieder verbaasde.

Ja, waarlijk, de mummie had slechts geslapen, en Phra-Ort.es rees uit zijn sarcofaag op. Quos ego, was haar eerste levenskreet, en de Doleerenden werden, onder het handgeklap van Orthodoxen en Groningers en Modernen en politieke Liberalen en Jan Rap en zijn maat kortweg afgemaakt.

Dat beviel, en opeens was de Synode een populaire macht geworden.

De Synode wierd interessant.

Heel de pers nam notitie van haar exploiten.

De aangeflotene was in aanzien gekomen.

Ze rees in eere als nooit.

Dit vond de Hoogeerwaarde Synode natuurlijk bij uitstek behaaglijk, en gelijk een lang miskende, die plotseling gewaardeerd wordt, maakte ze zich druk.

Ze zond telegrammen aan den Koning.

Ze maakte allerlei nationale publicatiën gereed. Ze greep de zaak der Waldenzen aan.

o. Men zou eens zien, wat de Synode niet al doen zou!

Maar natuurlijk, dat lieve leventje moest op bittere teleurstelling uitloopen.

Dankt ge naam en roep en succes aan een wezenlijk groot stuk dat ge bestaan hebt, dan teert ge lang op dien roem.

Maar bestaat al uw heldenfeit er in, dat ge de vonk in het kruit staakt, om een groep tegen wie alle man te hoop liep, van het dek te doen vliegen, dan duurt uw roem niet veel langer dan de kruitdamp gebruikt om te vervliegen.

En zoover is het nu reeds gekomen.

Nu langzamerhand de groepen en partijen weer tot bezinning kwamen, ziet en bevindt men, dat de Synode toch eigenlijk nog dezelfde oude tante en afgeleefde matrone van vroeger is.

En nu men ontdekt, dat deze matrone boven en behalve het haar ook vroeger aanklevend gebrek, nog arrogant om heur succes bovendien geworden is, is er een gemeesmuil en een gemor heel het land door.

Neen, zoo hadden de heeren het niet bedoeld.

Bedoeld was, dat de Synode aan iedere groep voor haar trouw opkomen aan de brandspuit toen het vuur der Doleantie moest gebluscht, nu ook betere dagen zou bezorgen.

En nu het, helaas, bleek, dat dit niet kon, om de eenvoudige reden, dat de spuitgasten elk wat anders vragen, heeft de ingenomenheid met de Synode opeens weer uit.

Vooral de Irenische heeren zijn boos.

Hun toeleg was, om zóó lang alles in statu quo te laten, tot zij zelven meerderheid in^ de |Synode waren, om dan den Modernen eerst met behulp van de Groningers, en straks den Groningers als alleen overgebleven ketters, den muilkorf aan te binden tot ze niet meer bijten konden.

Zooals men saAm aan de Doleerenden had gedaan, zoo zou men dan aan alle ««> ^-Irenischen doen, tot er ten slotte niets dan een Irenische Icerk overbleef.

Maar natuurlijk, dat spelletje doorzien de Groningers en Modernen ook wel.

Vandaar hun wrevel en korzelheid.

Maar vandaar dan ook de booze stemming onder de Irenischen.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen