Buitenland

Duitschland. Uit Baden. Socialisten over verstoring van Zondagsrust. De driestheid, waarmede ook in het Groothertogdom Baden de Ritschlianen optreden, heeft aanleiding gegeven tot het oprichten van eene Evangelisch-kerkelijke vereeniging. Deze nieuwe vereeniging wil dus de vaan der belijdenis omhoog heffen; welke belijdenis dit zijn moet, werd ons evenwel niet recht duidelijk. Over de 100 mannen protesteerden bij het hoogste kerkbestuur tegen de stellingen, die door den predikant Wimmer, onder patronaat van Dr; Hozenclener, werden verdedigd en zijn voornemens, met dit hun protest tot voor den Groot-Hertog, als > summus episcopus" te gaan, wanneer de Opperkerkeraad er niet naar wil luisteren. Of dit veel resultaat opleveren zal, betwijfelen wij zeer.

Verblijdend is het, dat een zeer verbreid j Evangelisch Kerk-en Volksblad, " steeds meer de bestrijders van het Christelijk geloof wederstaat. Den redacteur van dit blad woidt wel verweten, dat hij zelf ook niet gelooft, wat in de 12 artikelen der apostolische geloofsbelijdenis uitgedrukt wordt. Men heeft hem zelfs gedreigd, zijne ketterijen, in vroegeren tijd verkondigd, te publiceeren, doch dit is ons slechts het bewijs, dat genoemd orgaan een vaster standpunt ging innemen.

Over het algemeen moet echter gezegd, dat het verzet tegen de Ritschliaansche school, hoe ook te waardeeren, niet systematisch geschiedt. Er ontbreekt leiding, en orer het algemeen is de tegenspraak tegen de nieuwe vorm, waarin het ongeloof zich hult, niet principieel genoeg.

Den 22sten Maart werd te Berlijn, in tegenwoor ligheid van den Duitschen Keizer, den Groothertog van Baden en vele prinsen en prinsessen onder het gelui van alle kerken van Beriijn de jGnadenkirche" lingewijd." Het. gebouw is in Romaanschen stijl opgetrokken en kostte ongeveer een millioen mark (ƒ600.000). Het heeft 1550 zitplaatsen.

Jammer dat een socialistisch blad het verwijt doen kan, dat men zich niet ontzien heeft, om op den dag des Heeren aan de »Genadekerk" door te werken. Terwijl de klokken luidden om de geloovigen te noodigen, op te gaan naar de verschillende kerken, hoorde men, dat beeldhouwers, timmerlieden, metselaars enz. druk aan het werk waren. Dit heeft tot twee uren, ja, voor sommige werkheden tot in de late namiddaguren geduurd. »Dat is de Zondagsrust in de sDankeskirche!" Het vermanend klokgelui der kerken, die in de nabijheid zijn, werd overstemd door het geraas van werktuigen ; niet een oogenblik blijft er in deze geheihgde ruimte voor de arbeiders over, om het in te denken, dat het daarbuiten Zondag en Voorjaar te gelijk is — werken is de boodschap." Men moest op Zondag laten arbeiden, om te maken, dat het werk op 22 Maart gereed was en op dien datum kon ingewijd worden.

De Vooi-waarts merkt nog op: »De 22ste Maart was de geboortedag van Wilhelm I, die, gelijk bekend is, in den laatsten tijd van zijne regeering zeide, dat de religie voor het volk moest bewaard worden."

Men kan uit deze woorden zien, dat de sociaal-democraten in Duitschland een anderen toon aanslaan dan ten onzent. Bijna alles wat de Vorwarts over het ontheiligen van den rustdag gezegd heeft, zou een anti-revolutionair in Nederland kunnen overnemen.

Engeland. Het afsterven van Dr. Dale.

De Nonconformisten in Engeland hebben hun grootsten pleitbezorger verloren door het afsterven van Dr. Dale, predikant der congregationalistische kerk te Birmingham. Hij werd in 1829 te Londen geboren. Toen hij 16 jaren predikant was geweest, koos men hem tot president van de congregationalisrische Unie van Engeland en Wales, en van dit oogenblik beschouwde men hem als den hoofdman der congregationalisten, die bij alle groote gelegenheden het woord voeren moest.

Dr. Dale heeft zich op allerlei gebied bewogen, maar vooral deed hij zich kennen als een bezield prediker. Gedurende 41 jaren wist hij te Birmingham eene groote schare rondom zijn predikstoel te verzamelen, en als hij elders optrad, kon men groote scharen zich zien verdringen, om hem te hooren. Van zijne werken is zijne verhandeling over »de verzoening" het meest bekend.

Wij betreuren het, dat een man, met de groote gaven van Dr, Dale, niet met mannenmoed naast een Spurgeon is gaan staan om de down-f/rade, of het afglijden der zich rechtzinnig noemenden op de paden des ongeloofs, in Engeland tegen te gaan. Van welk een geest Dr. Dale was, blijkt uit het volgende: Joseph Partier vroeg hem eens, hoe zijne houding zijn moest tegenover een onrechtzinnig prediker, die in zijn buurt was komen wonen. Het antwoord luidde: »Ga hem opzoeken. Hij is een flink man, ofschoon hij juist niet is, wat wij orthodox noemen." Dat Dr. Dale niet bedoelde, dat Partier tegenover zijn onrechtzinnigen ambtgenoot de burgerlijke beleefdheid moest inachtnemen, is duidelijk.

Men heeft echter in Engeland gevoeld, dat door het afsterven van Dr. Dale een der meest talentvolle zonen Albion's is weggerukt. Schier in alle kerken, ook in die der Episcopalen, werd den 17 den Maart tot gedachtenis van den afgestorvene gesproken. Van hetgeen in Londen's hoofdkerken, de St. Pauls en de Westminster Abdy, over den overledene gesproken werd door Anglicaansche hoogkerkelijke mannen, werden verslagen in de bladen geplaatst. Den i8en Maart werd in de City Temple een dienst gehouden, ter herdenking van hetgeen Dr. Dale voor zijn volk en zijne kerk geweest is. Eene smart en rouw als in Engeland gevoeld werd bij het afsterven van een Spurgeon, is echter niet gevoeld, nu Dr. Dale van het strijdperk afgeroepen werd.

Zwitsepiand. Beweging tot opheffing van het budget van eeredienst in Geneve.

Het blijkt ook in Zwitserland, dat daar, waar de radicale en socialistische elementen van het volk aan het woord komen, men steeds minder geneigd wordt om van staatswege geld aan eenige kerk te geven. Zoo heeft men in den laatsten tijd in het canton Geneve eene beweging op touw gezet om het budget van eeredienst te laten vallen.

Deze beweging gaat uit van sociaal-democraten, die een petitionnement op touw hebben gezet, om te verkrijgen, dat het staatsgeld, tot hiertoe bestemd voor het onderhoud der kerk, voortaan zal gebruikt worden voor verzekering tegen ouderdom en ongelukken. Ook in de gemeenten van het platteland houdt men voor dit doel vergaderingen. »De kerk van Calvijn" zal aldus weder een storm hebben te doorstaan. »De laatste aanval werd in Juli 1880 afgeslagen. Toen stemden 9307 mannen voor en 4044 tegen het behoud van het budget van eeredienst, " aldus laat zich een Duitsch blad hooren. Van sde kerk van Calvijn" is echter slechts eene schaduw over.

Italië. Vereeniging van de verschillende Protestantsehe kerken?

Telkens wordt in de Protestantsche wereld van Italië de vraag geopperd, of het niet gewenscht zou zijn, om alle kerken en gemeenschappen, die tot het Protestantisme te rekenen zijn, tot éëne kerk te vereenigen. Terecht heeft men opgemerkt, dat tot die vereeniging de liefde van Christus moet dringen, en dat zij zoo maar niet kan worden gemaakt.

Maar wanneer die liefde, de band der volmaaktheid, aanwezig is, zal dan de gewenschte eenheid tot stand kunnen gebracht worden ? Hierop moet helaas ontkennend geantwoord worden. De meeste z.g. Evangelische kerken, worden van uit het buitenland finantieel gesteund, en zij kunnen zonder dien steun niet blijven bestaan. Van uit Engeland en Amerika doen Baptisten, Presbyterianen, Methodisten enz. enz. velerlei pogingen, om Baptistische, Presbyteriaansche of Methodistische gemeenschappen in Italië te stichten. Wanneer die door groote finantieele opofferingen gestichte gemeenten, het karakter van hun oorsprong gingen verloochenen, om zich aan te sluiten bij eene vereenigde Evangelische kerk van Italië, zou de steun van uit het buitenland ophouden. Naar alle waarschijnlijkheid zouden de kerken hunne hand van Italië aftrekken. Wanneer de Italiaansche gemeenten «self-supporting" werden, d. i. wanneer zij in haar eigen onderhoud konden voorzien, zou er hoop zijn, dat het Protestantisme niet langer een schou'.vtooneel van verdeeldheid voor de Roomschen zijn zou.

Daarom komt het ons goed voor, dat men van uit Nederland alleen finantieele steun biedt aan de kerken der Waldenzen, al inoeten wij er tot ons leedwezen aan toevoegen, dat deze kerken in belijdenis en kerkenordening afge-

weken zijn van hare oorspronkelijke zuiverhei-d, die haar een tijd lang voor de groote reformatie tot draagster van de waarheid Gods maakte, toen het goud door Roomsche dwalingen overal verdonkerd was. \Vij hopen echter, dat deze kerken nog eenmaal tot de verlaten paden zal wederkeeren.

Wij vreezen, dat de Italiaansche Protestanten en predikanten eene eenheid begeeren, waarbij men de verschilpunten niet door onderzoek van Gods Woord zal trachten uit den weg te ruimen, om zich ten slotte in de beproefde belijdenis der oude Waldenzen te vereenigen, maar dat men eenvoudig de verschilpunten voor onwezenlijk zal verklaren. Een kwaad voorteeken aehten wij het daarom, dat in Turijn door Waldenzen, Methodisten, Episcopalen en Bap' tisten eene vereeniging is opgericht, om gezamenlijk onder de Roomsche bevolking te Evan geliseeren, Verschillende predikanten worden door deze vereeniging genoodigd om in een gehuurd lokaal het Evangelie te verkondigen, met terzijdestelling van de eigenaardige leerstellin gen, die hunne kerken belijden.

Dit achten wij een veeg teeken.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen