Recensiën

DR. A. KUYPER. IH Jezus ontslapen. Amsterdam. Boekhandel voorheen Hciveker en Wormser. 1903,

De Heraut onthield zich dusverre met opzet van een recensie van de werken van Dr. A. Kuyper. De nauwe band, die tusschen ons blad en Dr. A. Kuyper bestond, maakte het uiterst moeilijk voor .onze redactie, om zijn arbeid publiek aan te bevelen. Nu Dr. A. Kuyper echter zelf heeft meegedeeld, dat hij zijn persarbeid voor een groot deel aan andere handen moest overlaten, is dit kieschheidsbezwaar vervallen en zal zeker niemand het onze redactie euvel duiden, dat wij in deze rubriek ook een plaats inruimen voor de bespreking van hetgeen uit de vruchtbare pen van Dr. A. Kuyper ons volk nog ten goede komt.

De reeks meditatiën, die onder den titel: „In Jezus ontslapen, " thans het licht zagen, zijn, gelijk de vroegere bundels, een herdruk van hetgeen m De Heraut reeds onzen lezers aangeboden werd. Dr. Kuyper is, indien men zoo wil, de schepper van dit genre meditaties. Stichtelijke overdenkingen der Schrift in korter of langer vorm, kende onze kerkelijke pers reeds lang, maar alleen Dr. Kuyper bezit het geheim van deze korte en pakkende stukskens, waarin een enkele gedachte der Schrift, plotseling in een geheel nieuw licht voor u wordt geplaatst Schijnbaar zoo eenvoudig en gemoedelijk, dat ze als vanzelf schijnen neergeschreven, schuilt toch achter dezen eenvoud een rijkdom van kennis der Schrift en van het menschelijk hart, die de bewondering wekt. Niet alleen in, maar ook buiten den kring onzer Gereformeerden, zijn deze meditaties menigeen tot een middel van geestelijke zegening geweest, juist omdat zij uit de bron van Gods Woord het water des levens zoo klaar en helder aan de dorstigen aanboden.

Deze nieuwe bundel vormt een pendant van „In de schaduwen des doods". Daar was het doel een zonnestraal van Gods vertroostende liefde in rouw en kommer, in ziekenkamer en sterthuis te brengen. Hier wordt over het graf heen van hen, die in Jezus ontslapen zijn, de hope der eeuwige heerlijkheid geschilderd. Al wat de Schrift ons mededeelt in symbool en profetie aangaande de „erfenis der heiligen m het licht", wordt hier vertolkt en in zijn rijke geestelijke beteekenis voor Gods kind uiteengezet.

De uitgever zorgde voor een passend kleed. De band met zijn rijke ornamentiek aan de catacomben ontleend, is een meesterstuk. Alleen ware het niet overtollig geweest, dat naar ouderwetschen trant een verklaring van deze symbolen in een korte voorrede ware gegeven. De meeste zinnebeelden zijn voor den leek nu onbegrijpelijk, en dit schaadt aan den indruk, dien het geheel maakt.

C. R. DK WET. De strija tusschen Boer en Brit. Amsterdam, Boekhandel voorheen Höveker en Wormser 1902.

Niet zonder spanning werd dit boek tegemoet gezien. Meer dan een der andere kommandanten uit den Boerenoorlog, had de Wet door zijn heldendaden aller hart gewonnen, en zijn eigen verhaal van den worstelstrijd beloofde een rijk genot. Allerlei bijzonderheden, die dusver niet bekend waren, zouden thans aan het licht komen en veel wat voor ieder een raadsel was, worden opgelost. In hoeverre deze hoog gespannen verwachting beantwoord wordt door dit boek, valt niet gemakkelijk te zeggen. Een goed overzicht over den geheelen loop van den oorlog met al zijn wisselend krijgsgeluk, krijgt men hier niet. Over menig onbegrijpelijk feit blijft een sluier hangen. De Wet geeft alleen een verhaal van wat hij zelf gezien, meegemaakt en gedaan heeft. Hij doet dit in soberen eenvoud, zonder ooit zich zelf te prijzen. Lof en blaam wordt zonder partijdigheid aan Boer en Brit toegedeeld. Bitterheid komt er alleen in den toon, wanneer de Wet schrijft over de wreede behandeling der vrouwen en kinderen in de concentratiekampen, of wanneer hij zijn afkeer lucht geeft van de verraders, de „national scouts, " die met den vijand van hun volk gemeene zaak maakten. Maar juist door dien eenvoud, door dat meededen van wat hij zelf heeft gezien en gedaan, maakt dit geschrift te dieper indruk. Meer dan door een breed overzicht over heel het oorlogsterrein doet dit verhaal u meeleven in wat tijdens den oorlog door de Boeren is geleden. De Wet heeft het niet zoo bedoeld, maar zijn geschrift zal ook voor het nageslacht wel de schitterendste lofrede blijven op hetgeen de kleine Gideonsbende van De Wet trots alle doodsgevaar tegen de overmacht der Britten heeft gedaan.

De waarde van dit geschrift wordt niet weinig verhoogd door de talrijke illustraties en door het uitnemend geslaagde portret van De Wet. De band is goed bewerkt. Alleen zou men kunnen vragen of naast de hand, die het zwaard omklemt, de hand die het kruisteeken opheft, wel met den geest der Boeren in overeenstemming is. Het kruisteeken, een roomsch symbool, behoort bij de van huis uit Gereformeerde Boeren niet thuis.

J. D. KESTELL. Met de boerencommandó's. Mijne ervaringen ais veldprediker. Amsterdam-Pretoria. Höveker en Wormser. 1903.

De firma Höveker-Wormser blijft onuitputtelijk in het uitgeven van Transvaal-litteratuur. Naast de mémoires van commandant De Wet, de ervaringen van den veldprediker Ds. Kestell. Er ligt tusschen die beide een mystieke band. Stellig zou het kleine hoopske Boeren den wor-

stelstrijd niet zoo lang hebben volgehouden, indien niet het vertrouwen op God hen staande gehouden had. En het is het gebed, dat uit de harten opsteeg tot God en de prediking van het Woord, dat altoos troost en bemoediging bracht, welke beide voor een niet gering deel de kracht van der Boeren commando's heeft uitgemaakt.

Daarom heeft ook dit boek van Ds. Kestell blijvende waarde. De krijgskunde erkent steeds meer, dat noch de strategische kennis van den veldheer, noch de overmacht van het getal, noch de voordeeligste positie in den oorlog den doorslag geeft, maar de moreele conditie der troepen, hun heldhaftigheid of lafhartigheid. Een veldprediker als Ds. Kestell uit dit werk blijkt te zijn, heelt met zoovele andere predikanten, die in den oorlog mee optrokken, rijken zegen aan de Boeren gebracht.

G. F. GEZELLE MEERBURG. Bundel Nagelaten Leerredenen. Nieuwe uitgaye. W. J. van Nas. Rhenen.

Deze bundel preeken van een der Vaders der Scheiding heeft niet alleen historisch belang om den geest te leeren kennen, die deze mannen bezielde, maar kan ook nu nog goede diensten verrichten voor geestelijke lectuur. Al is veel in deze predikatie verouderd en al zou deze vorm van predikatie thans minder voldoen, toch wordt men getroffen door den diep ernstigen toon van deze leerredenen. Er is hier een trouw herder aan het woord, die zijn gemeente niet alleen leidt aan de stille wateren en grazige weiden, maar ook de hem toebetrouwde kudde met al den ernst zijner ziel waarschuwt tegen schijngeloof, wereldsgezindheid en verleiding van den vijand der zielen. In dat opzicht be houden deze predikatiën een blijvende beteekenis ook voor onzen tijd.

H, B. VAN LUMMEL Zeevolk, een zeeman naverteld. Utrecht. Jac. C. van der Stal, 1902. Van der Stal's Christelijke bibliotheek poogt goede Christelijke lectuur onder ons volk te brengen, en de tweede jaargang, die met een oorspronkelijke roman van den bekenden schrijver Van Lummel opent, belooft aan dien eisch te zullen voldoen. Zeevolk is een echt jongens boek, soms wat ruw, maar vol afwisseling en levendigheid. Er wordt in dit boek niet ge preekt, maar wel blijkt duidelijk uit den levensloop der voornaamste personen, hoe „hard de slavernij is, waarin de zonde brengt, en hoe verschrikkelijk het lot is van hen, die niet willen luisteren naar de stem van den Goeden Herder."

Wij zijn dankbaar, dat ook deze Christelijke bibliotheek aan de schrijvers in ons land ge legenheid biedt hun gaven te ontwikkelen. Liefst zagen we, dat alle vertaalwerk uit deze bibliotheek gebannen werd. Vrucht van eigen bodem geteeld, blijft voor ons het ideaal. Onze nationale zin moet door uitheemsche lectuur niet verzwakt worden.

Het Seminarie te Depok. Mededeelingen van wege het Centraal Comité voor de oprichting en de instandhouding van een Seminarie nabij Batavia. Ao. 1902.

Het doel van dit Seminarie was oorspronkelijk om inlandsche zendelingen te kweeken, die zelfstandig konden optreden. Ook hier heeft de ervaring echter geleerd, dat dit ideaal te hoog was gegrepen en leiding van Europeesche zendelingen voorloopig voor de Zending onmisbaar blijft. Het Seminarie doet daarom dienst om helpers voor de zendelingen te kweeken, en dat het aan dit doel beantwoordt blijkt uit den bijgevoegden staat, waarop sinds 1878 een 185 tal leerlingen vermeld worden. Ook de Gereformeerde kerken hebben uit dit Seminarie goede helpers gekregen.

J. P. TAZELAAR. Verslag der boekbeoordeeling door de commissievanJachinover 1^02. ^füsAtn. A. Gezelle Meerburg. r902.

Het was een ^oede gedachte van Jachin, de bekende Gereformeerde Zondagsschoolvereeniging, om de boeken, die voor verspreiding op de Zondagsschool in aanmerking komen, door een commissie van deskundigen te laten beoordeelen. Met deze beoordeeling kunnen niet alleen onze Zondagsschoolonderwijzers, maar ieder winste doen, die voor kinderlectuur te zorgen heeft. De beoordeeling is welwillend, geeft juiste opmerkingen en tracht ook voor onze kinderen het beste geestelijke voedsel aan te wijzen. De algemeene opmerkingen, die voorafgaan, verdienen door onze schrijvers wel ter harte te worden genomen.

ANTONIA MARGARETHA. Moedereer en Kin derplicht. K. Le Cointre. Middelburg. 1902. Een goed geschreven verhaal, dat terecht in onze pers algemeene waardeering vond. De onbekende schrijfster toont talent te bezitten om eenvoudige toestanden te schilderen. De strekking is beslist C'uristelijk en voor onze dienstboden behelst dit boekje menig kostelijken wenk.

H. PIERSON. Bethel, Stads-en Dorpsalmanak voor het jaar r903. 's-Gravenhage, W. A. Beschoor, r902.

Een oude bekende, die reeds haar 4ien jaargang beleeft, maar trots haar hoogen leeftijd nog frisch blijft van geest. Het Mengelwerk bevat enkele zeer goed geslaagde stukjes. G. C. Hoogewerff van Amersfoort legt in „Parasieten" den vinger op een wondeplek onzer Christelijke philantropie. De korte karakterschetsjes van den Collectant, de Gids, de Prulzuster en den Aannemer zijn naar het leven geteekend. Gaarne bevelen wij dezen Almanak ook voor dit jaar aan.

A. VAN VEELO. Gids bij het Godsdienstonderwijs voor Huisgezin en Catechisatie. Rotterdam, J. H. Duil, 1902.

Deze gids wordt door ons gaarne aanbevolen, omdat hier in beknopten vorm veel is saamgebracht wat voor de catechisatie dienstig is. Alleen zij ons de opmerking geoorloofd, dat de schrijver in de voorrede wel met een enkel woord had mogen vermelden, dat deze gids voor het grootste deel ontleend is aan Prof. Geesink's toelichting bij het Kort Begrip en aan Dr. H. H. Kuyper's Catechisatieboekje. Waar men zooveel overneemt van anderen, dient de bron wel te worden gemeld, waaruit men heeft geput.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen