Geheugen van de VU cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Geheugen van de VU te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Geheugen van de VU.

Bekijk het origineel

Uit de Pers.

Bekijk het origineel

+ Meer informatie

Uit de Pers.

8 minuten leestijd

De Kerkelijke pers houdt zich nog in hoofdzaak bezig met nabetrachtingen over de afge loopen staking.

Vlijmend scherp is wat Holland's Kerkblad aan het adres van het Comité van Verweer schrijft:

Door de goedertierenheid Gods over ons volk is de revolutionaire stakingsbeweging voor het oogenblik voorbij.

Het Ministerie der koningin, het Christelijke iVIinisterie, stond pal voor de goddelijke roeping der Overheid, om de kwaden te straffen en recht en vrijheid te beschermen

Zoo werd de overheidsmacht ontplooid in politie, leger en schutterij en in het ontblooten van het zwaard, dat niet tevergeefs door de Overheid gedragen wordt.

Zoo kon de arbeid doorgaan van allen, die 2ich niet onder het revolutionaire Comité wilden bu gen.

De krijgsman met sabel of geweer verzelde den werkman reed mee op den wagen en bewaakte weg en woning.

En, zij het ook met beperkter dienst, de spoortreinen floten en stoomden langs de lijnen ; het gas brandde door heel de stad; de bakker bracht het brood of stelde het verkrijgbaar; en voorts redde alles zich met een beetje avontuur.

De Christelijke werkmanswereld toonde haar bestaan. Als één man bleven allen, die konden, aan het werk. Zij hielden voeling met elkaar en met allen, die den gang en de orde in het werk wilden houden. Het viel mee. De moed kwam er in. En zoo zetten onze mannen zich schrap tegen wat zij wachtten, zich bewust van hun roeping.

Intusschen weerstond de Tweede Kamer de pogingen der Soc alisten, om de behandeling der aanhangige strafwetten op te houden, enj zoo mogelijk, in verband met gebeurlijkheden buiten de Kamer door onbeschoftheden in de Kamer in de war te sturen.

Op de zenuwachtigheid van den heer Goeman Borgesius na, die met pijn in het lijf tusschen de Kamer en de koffiekamer heen en weer liep, zonder te kunnen beslissen of de deur open of dicht moest, — 't is begrijpelijk en deerniswaardig voor een man van zijn beginsel en kracht op een dag van beslissing! — hield de Kamer zich ferm. De Vrijzinnig Democraten gingen, toen het er op aankwam, met een sprongetje met de socialisten mee, en verder stemden ten slotte allen vóór de Strafwetten, — zelfs de h'er Goeman Borgesius schijnt bij de stemming binnen de vergaderzaal ge weest te zijn.

Zoo waren Donderdagnamiddag de wetten door de Tweede Kamer aangenomen.

Nu zou' het ernst worden in het land. Nu zou de groote Staking haar kracht ontpooien. Onder de inspiratie van den hoogen solidariteitsgeest. Onder de banier van het verheven Socialisme. Onder de toewijding der edele Socialistische Kamer leden, die immers naar Van Kol's beLfte vooraan zouden staan. En onder de bekwame en energieke leiding van het ontzaglijke Comité van Verweer. Nu zou het ernst worden in het maatschappelijke leven.

Het zou — maar het werd niet!

De buikpijn van den heer Goeman Borgesius is vergeten door het nooit verwachte en nooit te verge ten feit, dat sinds openbaar werd, het feit dat de meeste heeren van het groote Comité binnen de muren ' an hun fort zelf met de handen op hun ingewand zaten, informeerende of de deur n^g open was of reeds dicht zou gaan.

In die gevoelige stemming hebben ze krijgsraad gehouden over de vraag, — niet, hoe ze hun plan de campagne nu zouden uitvoeren ; — niet, hoe en waar nu hun «Verweer" zou beginnen en voortgaan; — niet, hoe ze het heirleger, dat ze opriepen zouden leiden, sterken, bezielen, beheerschen, beveiligen; — — — neen, maar wanneer de Eerste Kamer bijeen zou korren; en hoelang het nog zou duren, eer de Strafwet in het Staatsblad zou staan; en of zij dan wel buiten gevaar waren; en op wie ze dan wel zouden kunnen rekenen; en hoe ze van de heele zaak afkwamen.

En toen hebben ze maar besloten, om zonder dat ze verder iets wisten of iets deden, een bericht de wereld in te zenden, dat de Staking was opgeheven; — en voorts te maken, dat zij wegkwamen.

Heel Nederland en heel de wereld heeft er versteld van gestaan!

Een schandaal a la Paris!

De afkondiging der «Algemeene Werkstaking voor alle bedrijven en voor heel het land op last van het Comité van Verweer" was nog lang niet in alle deelen van het vaderland bekend; naar toch hadden reeds in allerlei bedrijf een groot getal mannen het werk gestaakt, in de meening, dat ze in een grootsche worsteling voor hetihooge Socialis tische ideaal gingen optrekken. Ze waren bereid, zich voor het geloof, dat hen aan hun leidsl eden verb nd, desnoods op te offeren.

Zij hadden hun woord aan het Comité gegeven, vertrouwend dat die mannen hart en karakter, wisheid en kracht zouden bejitten, om hen ter overwinning te leiden.

Kloek lieten zij de bruggen achter zich ophalen. Ze stonden nu op straat dat wisten ze. Maar het Comité, de Solidariteit, voor welke zij zich offerden, zou machtiger blijke 1 dan de macht, die hen thans uitsloot.

En anders zouden ze zich samen offeren voorde toekomst, voor het proletariaa-, uit alle landen.

Zoo geloofden ze.

Zoo hoopten ze.

Zoo offerden ze zich.

Daar gingen ze langs de straat. Zonder scherts. Zonder rumoer. Ernstig. Beseffend, dat er iets groots moest gebeuren; iets verschrikkelijks misschien; — morgen, — overmorgen, — indien ze het be eefden

.... Maar nu! ...

..Nu stonden ze daar plotseling voor het aangeplakte bulletin, — verraden, — verlaten, — verbroken, — bespot.

Arme kerels!

Wie een hart had, zweeg tegen die mannen, die zich den grond onder de voeten moesten voelen wegzinken.

....Voor vier en twintig uur had het Comité het sein tot j Igemeene Staking gegeven, het sein, dat tot de beslissing voor de toekomst verplichtte; het sein dat het offer vorderde van den man en van de vrouw en van het kind.

Toen hebben deze mannen gekozen, gestaakt, den band met het werk gebroken, terwijl ze wisten, dat de deur achter hen zou toegaan, en het zwaard hen zou weren.

Ze hebben gekozen, gestaakt, hun brood losgelaten, zich gewijd.

Ze wachten nu op de leiding, die hen sterken zal.

... En nu, nu is de Staking opgeh^iven. Nu komt e • geen Verweer. Nu zal er geen strijd gesteden worden. Nu zijn de troepen afgedankt. Nu is het werk weg, het brood weg, maar ook het doel weg, het ideaal weg, de Solidariteit weg de eer weg.

O hoonende werkelijkheid!

Harteloos, karakterloos, eerloos heeft het Comité deze mannen en hun zaak opgeofferd, in het slijk gesmeten, verraden.

Zonder een oogenblik ove. leg met de rechthebbenden, zonder eenig flauw besef van solidariteit, zonder hart of karakter, zonder eenige poging om de menschen, die aan den honger en den kommer werden prijsgegeven, te redden of te raden, zonder eenige verontschuldiging of belijdenis van schuld, van dwaasheid, of zwakheid heeft dit Comité binnen vier en twintig uren de Algemeene Staking gelast en weer opgeheven, het volk op straat gezet en het toen den rug toegekeerd.

Ze moesten staken, deze duizenden mannen, tot ze hun werk kwijt waren.

En toen mochten ze niet staken voor ("e solidariteit ; toen moesten de stakers weg.

Het Comité had geen zin meer in het zaakje. Het bergde zich zelf. Het was bang voor nog meer stakers, omdat het zelf geen solidariteit kende, geen roeping, geen verantwoordelijkheid.

Aanstonds begon het Comité een oogje naar de niet-stakers te richten, om weg te kunnen komen op den rug van een onderkruiper.

En eindelijk hield het telefonische gemeenschap met de politie, verzoekende bescherming tegen de stakers.

Een dommer, laffer, gewetenloozer en schandelijker bedrijf dan van dit Comité kunnen we ons niet voorstellen.

De mannen, die staakten zijn nog mannen, al veroordeelden wij hun daad. Maar deze socialistische leidslieden missen zelfs het respect voor hun eigen partij en beginsjl, voor hun woord en hun daad. Ze zijn mannen zonder hart. Ze missen alle Socialisme. Ze hebben slechts de onbeduidendheid, de corruptie, de onbeschaamdheid, de misdadigheid van de zelfzucht.

Zoo is heel het «Verweer op niets uitgeloopen dan hierop, dat tal van mannen van gezinnen, die zich aan zulke minne leidslieden hebben toevertrouwd, ongelukkig gemaakt zijn. Land en volk voor de revolutie, voor den burgeroorlog, bewaard. De Overheid staat in haar eere. En de Christenwerklieden hebben niet meer geleden, dan de spanning van een oogenblik; terwijl ze hun weerpartij ter aarde zien liggen.

Achitofels raad is tot zotheid gemaakt.

Zeker, dat is de schande van het beginsellooze misselijke Comité van Verweer.

Maar het is ook het werk Gods; het werk van Hem, die alle dingen regeert, en die het gebed hoort. De Heere onze God heeft genade en eere gegeven aan de Koningin en aan het Ministerie; aan de mannen en vrouwen, die voor Hem bogen aan onze Christenwerklieden; aan het Nederlandsche volk ook.

Worde het erkend!

En zij de vrucht een wederkeeren tot Hem, wiens paden recht zijn en wiens werk altoos getrouw i !

Metterdaad, er is nauwelijks krasser tegenstelling denkbaar, dan tusschen de snorkende taal, waarmede het Comité van Verweer den socialen oorlog aankondigde en de smadelijke nederlaag, die na de eerste schermutseling volgde. Ikabod.

Roem en eerloos is dit Comité van Verweer begraven, door de eigen partijgenooten minst gehaat en gevloekt.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van zondag 26 april 1903

De Heraut | 4 Pagina's

Uit de Pers.

Bekijk de hele uitgave van zondag 26 april 1903

De Heraut | 4 Pagina's