De heer W. A. van Es,

De heer W. A. van Es, predikant bij de Gereformeerde Kerk van. Leeuwarden, promoveerde j.l. Vrijdag aan de Vrije Univerteit tot Doctor in de Godgeleerdheid met een proefschrift over De Eigendom in den Pentateuch.

Feitelijk biedt dit proefschrift meer dan de tekst belooft. Want niet alleen geeft Dr. van Es een zeer nauwkeurige en groniJige uiteenzetting van wat in de vijf boeken van Moz5s aangaande den eigendom ons geleerd wordt, maar aan het slot volgt ook een vergelijking van het eigendomsrecht in den Pentateuch met hetgeen daarover in het Romeinsche en Germaansche recht en in da theorieën van het hedendaagsche socialisme geleerd wordt, een vergelijking, die bijna een vierde dee! van de geheele dissertatie inneemt.

Toch zal zeker niemand Dr. van Es daarvan een verwijt maken, want juist deze vergelijking van het Mozaïsche eigendomsrecht met het Romeinsche en Germaansche, dient niet weinig om de geheel eigenaardige beteekenis van het eigendomsrecht, gelijk God de Heere dat onder Israël geregeld had, nog beter te doen uitkomen.

Ongetwijfeld stelde deze breede opvatting a van zijn taak aaa den schrijver zeer hooge z eischen. Want voor een theoloog liggen k op dit juridisch gebied veel voetangels ea b klemmen. Maar naar het getuigenis van m juri.stcn van professie heeft Dr. van Es dcxc moeilijkheden zeer gelukkig weten te ontzeilen en verdient zijn proefschrift ook in dat opzicht allen lof.

Toch is het niet daarom alleen, dat w^j op dit proef-ichrift de aandacht vestigen, maar vooral omdat Dr. van Es met zijn dissertatie zich beweegt op een gebied, dat met de sociale vraagstukken zoo nauw in verband staat, Geüjk hij in zijn inleidend woord te.'echt opmerkt, lei/efi we op sociaal gebied in «en heftig-bewogen tijden v; ofden de grondslagen van ons maatschappelijk leven, Vifsaronder de eig-; adom zulk een belangrijke plaats inneemt, aan een strenge critiek onderworpen. Vandaar dat het, vooral voor de geloovigen, van bciacg is te onderzoeken, wat de Heilige Schrift omtrent den eigendom ons leert. Nu heeft Dr. van Es zich uits'uitsnd bepaald tot de vijl boeken van Mo^es en waarschuwt hij er zelf tegen, dat men in do regeling, die God de Heere daarin aan Lraël gaf, niet een mode! mac? zien, dat in onze huidige maatschappij \n alle deelen zou moeten worden nagebootst. Men zou dan ook den schrijver onrecht aandoen, wanneer men meende, dat met deze dissertatie de eigendoms-quaestie was opgelost. Wat hij bedoelde te geven, was alleen een bijdrage tot beter verstand van wat onder Israöl door God was geordineerd. Maar juist door dese be.scheiden opvatting wint dit proefschrift aan kracht. Volkomen juist toch is wat Dr. van Es opmerkt, dat in geen boek van den Bqbel zoo opzettelijk, zoo uitvoerig en betrekkelijk zelfs zoo volledig van den eigendom wordt gesproken als in den Pentateuch. Daarom loonde het de moeite dit deel van de Schrift afzonderlijk te behandelen. En Dr. van Es heeft dit met zulk een zorgvuldigheid en nauwkeurigheid gedaan, dat zijn studie daardoor blijvende beteeksnis heeft verworven. Natuurlijk is daarmede het onderzoek niet afgesloten. Op het fundament der Mozaïsche wetgeving rust de historie van Israël en de profetie, en ook daaruit is nog menig belangrijk gegeven te putten. Ook het Nieuwe Testament spreekt over den eigendom zich menigmaal uit. En bovenal blijft de taak nog over, om te onderzoeken wat in de regeling van Israël tijdelijk was en wat als blijvend beginsel ook voor onzen tijd gelden moet. Maar al zijn we met deze studie pas aan het begin en niet aan het einde van den weg, toch is dit proefschrift een eere voor de Vrije Universiteit, legt het getuigenis af van groote werkkracht, rijpheid van oordeel, helderheid van inzicht en biedt het een zeer belangrijke bijdrage voor de oplossing van dit probleem.

Van harte bieden we daarom Dr. Van Es met dezen welgeslaagden eersteling onze gelukwenschen. Moge de met zooveel eer verworven doctorsgraad hem een spoorslag zijn om op dezen weg voort te gaan.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen