De klassieke school in de economie - pagina 21

21 kunnen openbaren. Allerlei variaties zijn waar te nemen. Éénzelfde eigenbelang drijft sommigen, om hun geluk te beproeven in de meest gewaagde speculaties, en beweegt anderen, om zich van elke onzekere onderneming verre te houden en hunne schatten op de veiligste en zekerste wijze te beleggen. Hier geeft het aanleiding tot onver­ droten arbeidzaamheid en bewonderenswaardige energie, daar openbaart het zich in het bedrijven van allerlei praalziek vertoon, in het geven van festijnen, in het aanleggen van kostbare werken, of in het planten der Keizerlijke vaan in de zandvlakten der Sahara. De verschillende gemoedsgesteldheid van den mensch spot hier met elke berekening. Maar niet slechts in het innerlijke wezen van den mensch ligt de onhoudbaarheid van het eigenbelang als een vaste potens, maar ook het feit, dat de mensch niet alleen, niet op zich zelf staat, maakt het als een zeker psychologisch uitgangspunt on­ mogelijk. Als de mannen der oude school spraken van het eigenbelang als leidend motief, dan bedoelden zij het eigenbelang, zooals dit zich openbaarde bij den individueelen mensch, losgemaakt van iedere speciale groep, van alle vereeniging, van eiken band. Dit nu kan niet worden aanvaard. De mensch is geen Robinson Crusoë; hij staat te midden van het werkelijke maatschappelijke leven en ondervindt hiervan ter dege den invloed. Geen producent en consument, geen kooper en verkooper, geen patroon en arbeider staan tegenover elkander, of zij zijn door zekere banden, hoe onzichtbaar die dikwijls mogen wezen, verbonden. Geen koopovereenkomst wordt gesloten, geen arbeidscontract aangegegaan, geen transactie gemaakt, of de handelende partijen staan ook onder den invloed der maatschappelijke ontwikkeling, die aan de richting van het eigenbelang haren bij zonderen vorm geeft.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen