1908-1909 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 159

151 König heeft te recht kritiek geoefend op dit standpunt. Bij „Auslösdungon" zijn nooit omzettingen alleen, maar is er opheffing van hindernissen. Deze eiseht een gebruik van energie, dat alleen dan een „Zuschuss an Energie" bij de aanwezige potentiëele beteekent, wanneer dit verbruik grooter is dan tot opheffing van de bestaande hindernissen noodig was. Zoo is het ook, wanneer een lichaam in labielen evenwichtstoestand zich bevindt, zijn zwaarte is dan door de omgevende lichamen zoodanig gecompenseerd, dat zij niet aktief kan worden. Deze hindernis moet aldus door verandering der ruimtelijke rangschikking der omgevende lichamen opgeheven worden, dit echter eiseht physische energie. De opheffing van het evenwicht veronderstelt een verandering in de ruimtelijke verdeeling der massa's, deze is echter zonder arbeid ondenkbaar. Een inbreuk op de energiewet is er niet, omdat het energieverbruik niet tot voortbrengen van kinetische energie, maar tot wegruimen van een hindernis werd a^iiigewend. Anders is het, wanneer het eenvoudige energieomzettingen zijn. Hier mag inderdaad geen nieuwe energie worden aangewend om de omzetting te bewerken. Nu komt de vraag, of de ziel bij zulke omzettingen een rol kan spelen. Deze vraag meent Schwarz te moeten ontkennen. De eenergiewet alleen bepaald het natuurgebeuren niet geheel. De tijd en aard der veranderingen zou nog onbepaald blijven. Daarentegen volgt uit de verbinding van de energiewet met de entropiewet, dat ook de omzettingen nauwkeurig bepaald zijn. Er zijn nl. twee soorten van energieomzettingen. De positieve veranderingen (b.v. • van arbeid in warmte, van warmte van hoogere in warmte van lagere temperatuur] vinden van zelf plaats. Andere omzettingen echter, de negatieve, moeten altijd met positieve verbonden zijn. Daaruit volgt, dat de ziel in 't algemeen geen gelegenheid tot werken in den zin van een „Auslösung" heeft. Want bij de omzettingen van positieven aard zou haar werken overbodig zijn, daar echter de negatieve omzettingen altijd eerst door positieve voortgebracht kunnen worden, blijft ook weer voor het werken der ziel geen gelegenheid over. Een „Auslösung" zonder verandering van het physische energiequantum wordt door Busse en König voor niet mogelijk gehouden,

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen