1908-1909 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 145

Het verband tusschen lichaam en ziel. „Vielen scheint der Name Dualismus wie das argste Schimpfwort zu klingen, dass sie in keinem Fall auf sich sitzen lassen mochten; die jammervolste Konfusion ist ihnen lieber als ein Dualisraus. Ich kann darin nichts so Fürchterliches linden, solange nur die Einheit des Zusammenwirkens und der obersten Gesetze gewahrt bleibt". Dit gedeelte komt voor in de rede van Stumpf ter opening van het derde internationale congres voor psychologie te München den 4en Augustus 1896. ^) Merkwaardig zijn deze woorden van den bekenden hoogleeraar te Berlijn, omdat zij op een tijdstip werden uitgesproken, waarin het dualisme afgedaan scheen en alleen de geloovigen daaraan vasthielden om de onsterfelijkheid der ziel te redden en de (bewustzijns) spiritualisten om voor de activiteit van het bewustzijn een verklaring gereed te hebben. Zij hadden den strijd aangebonden tegen het parallelisme, maar zij trachtten een verloren post te verdedigen en moesten daardoor wantrouwen wekken voor de juistheid van hun kritiek. ^) "'^*^5 Nu echter door een man van de groote beteekenis als Stumpf en op zulk een plaats de genoemde getuigenis werd afgelegd, werd daaraan van alle kanten de aandacht geschonken en volgde een belangrijke strijd tusschen wat men zou kunnen noemen parallelisten en dualisten. Men zou van een voorpostengevecht kunnen spreken tusschen Sigwart en Wundt in 1893 en 1894, de groote slagen werden echter geleverd na de rede van Stumpf in 1896. Ik zal trachten een en ander daarvan mee te deelen en volg 1) Leib und Seele, Der EiitwieUhingsge^lanke in der gegen wiirtigen Philosophie, Leipzig, Barth 1902. 2) Kdnai'd von Hartmaan, Die Moderne Psj'chologie, Leipzig Haacke, 1901. S 420.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen