1908-1909 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 69

61 kritiek van Koster ^) op de eerste inaugureele oratie van Winkler. (De beteekenis van het onderwijs in de psychiatrie voor de geneeskunde, Utrecht, Beyers, 1893). Stellen wij ons voor, zoo betoogt Koster, dat er in Nederland eenigen tijd geleden nog maar alleen „valide" personen leefden, en dat enkelen daarvan door voorbijgaande aanleidingen „acidenteel" krankzinnig waren. Nu worden echter in den loop des tijds een zeker aantal menschen door schadelijke invloeden „invalide" of „gedegeneerd" (als welke schadelijke invloeden dan altijd alcohol, syphilis, opium en tabak op den voorgrond worden gesteld). De nadeelige gevolgen dier vergiften op het kiemplasma van ouders zijn ook oorzaak van minder normale lichaamsgesteldheid bij kinderen (degeneratie). Zulke door aangeboren aanleg minder normale gestellen zullen in het algemeen vatbaarder zijn voor allerlei ziekelijke invloeden. Onder omstandigheden zullen zij dus ook eerder dan normale menschen aan „neurosen en psychosen" lijden — mits de aanleidingen daartoe hen treffen. Deze voorstelling van den gang van zaken verschilt principieel van Winkler's uitspraak „dat een genuiene psychose in enkele gevallen uitgangspunt van degeneratie kan zijn.'' Om van „werkelijk erfelijke" krankzinnigheid te kunnen spreken zou in den aanleg der minder „validen" niet alleen een voor allerlei, ook voor neuro-psychisch lijden, verhoogde dispositie gegeven moeten zijn, maar er zou potentieel of in kiem reeds een psychose moeten bestaan. De alcohol en syphilis kunnen wel de voorbeschikkende oorzaak zijn voor het ontstaan van neurosen en psychosen, maar die voorstelling is te eenzijdig, volgens welke uitsluitend aan de beschadiging van lichaam eu geest door de genoemde on andere vergiften de erfelijke krankzinnigheid afhangt (waarbij dan toch voor elk geval telkens weder oorzaken van buiten af het voorbeschikte organisme ziek zouden moeten maken). Op het standpunt van Weismann, dat verworven eigenschappen niet erfelijk zijn, zijn de beschouwingen van Koster volkomen logisch. Hij geeft dan nog de hypothese, die wij laten voor wat zij is, dat er, evenals in het dierenrijk, ook in de dierenwereld (ita sic dictae) 1) Koster, De wetten der erfelijkheid heid, Haarlem 1900, p. 26 eu 27.

en het toenemen der krankzinnig-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen