1910-1911 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 34

26

Het fiasco der mechauisch-matcrialistische theorie treedt niet minder duidelijk op den voorgrond bij de verklaring van de z. g. n. collateralc banen, welke zich ontwikkelen na blijvende afbinding van de hoofdarterie. Volgens de oude leer der haemodynamica zou tengevolge van de onderbinding een overdruk ontstaan in de rest van het bloedvaatstelsel, en oorzaak zijn, dat meer bloed in de coUaterale banen stroomt. Maar onverschillig of deze druk het gevolg is van meerdere vulling der bloedvaten, dan wel van verhoogde hartactie, deze druk werkt op het bloedvaatstelsel in toto en kan dus nooit verklaren, dat locaal de collateraien verwijd worden. Daarbij komt nog het feit, dat de verhoogde druk, welke soms bij het dierexperiment is waargenomen slechts zeer kort duurt ( + 5 minuten), terwijl voor het ontstaan der collateraien langen tijd vereischt wordt; bovendien is bij den mensch nooit iets gebleken van dezen verhoogden druk. Prof. ZWAARDEMAKER geeft het volgende ter verklaring: „Indien daarentegen het afgesloten vaatgebied door arteriëele anastomosen met de omgeving samenhangt, ontwikkelt zich een collaterale circulatie. Dit komt tot stand allereerst op mechanische gronden. Stroomopwaarts van de onderbonden plaats stijgt de druk, gelijk in een gedeeltelijk afgedamde rivier. De omliggende slagaderen verwijden zich aanvankelijk niet, daar zij te weinig rekbaar zijn, maar wel is dit het geval met de capillaria van het omliggend stroomgebied. Deze verwijding zet zich opstijgend voort in de arteriolae, in de middelwijde slagaderen en ten slotte in de collaterale arteriën, die uit denzelfden hoofdstam als waaruit de afgebonden arterie voortkwam, ontspringen (proef van TALMA). Daarnevens werken zenuwinvloeden", pag. 184). Tal van feiten komen echter hierin niet tot hun recht; dit is alleen mogelijk in een vitalistisch-teleologisch betoog. Na onderbinding van de eindarterie ontstaat stroomopwaarts geen algemeen verhoogde druk, zooals de haemodynamica onderstelt, doch slechts een locaal verhoogde druk; en geen vaatverwijding, zooals het geval zou zijn, wanneer de vaatwand een elastische wand was, doch een va.a{vernamving. Zoowel de verhoogde druk als de vaatvernauwing zijn toe te schrijven aan prikkeling van het neuromusculair-systeem. Bij een gedeeltelijk afgedamde rivier ontstaat stroomopwaarts ook

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen