1912-1913 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 58

50 kunnen worden uit een in de kiemcellen gepraeformeerde orde en de organen een bouw vertoonen, welker gecompliceerdheid zich verhoudt tot die van een uurwerk met compensatieslinger, als de Wijsheid en Macht Gods tot de onze. Wij brachten de doelmatigheid der natuur terug als ontspringende uit de wijsheid van het „Woord, hetwelk in den beginne was...."

Physico^ ^^^^'^.? ^ Godsbewijs.

Herhalen wij de vraag van Philo: „Ihr Cleanthes legt der Natur (und ich glaube mit Recht) Zweck und Absicht bei. Aber was ist, ich bitte Euch, der

Gegenstand dieser wunderbaren Kunst und Machinerie, welche sie in allen Thieren entfaltet hat ? AUein die Erhaltung der Individuen und die Fortpflanzung der Art? Es scheint ihrem Zweck zu genügen, wenn eine solche Reihe im Universum lediglich aufrecht erhalten wird, ohne Sorge oder Rücksicht auf das Glück der Glieder, welche sie zusammensetzen" (HUME). Het antwoord op deze vraag vermag uitsluitend de natuurstudie niet te geven '), daarom bezit zij ook het recht niet een gegeven (philosophisch of theologisch) antwoord te ontkennen. Wij kunnen dan ook slechts óf het Haeckelisme als oorzaak voor de wereld van heden aannemen öf het physico-teleologische Godsbewijs is van volle kracht. Zoo drukt HEYMANS dit uit door te zeggen, dat het physico theologisch Godsbewijs van volle kracht was tot het midden der 19e eeuw. Toen verscheen het werk van

DARWIN !

Immers elke andere theorie, dan die van het toeval, voert ons terug op praeformatie en praedestinatie. De zoogenaamde dysteleologien, zooals ingewandswormen, roofdieren, hongersnood, enz., alsook de vele kiemen, welke niet tot ontwikkeling komen, („rohe Mittel" (blz. 103) HEYMANS) worden door sommigen als tegenwerpingen tegen dit physico-teleologisch Godsbewijs ingebracht (HEYMANS) en min of meer (met SCHOPENHAUER) in hunne juiste (of valsch belichte) gedaante vertoond ten spot van een Alwijzen en Almachtigen God. Men vergete verder niet, dat die betreurde kiemcellen, welke niet tot ontwikkeling kwamen, naar onze beschouwing slechts stof zijn, wat voor vitalisten niet 1) Of zij moet weer tot het Haeckelisme terug vervallen, welke elk einddoel ontkent en de doelmatigheid als door toeval ontstaan denkt.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen