1913-1914 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 151

143 dat de generatio spontanea zeer wel mogelijk was en men moet erkennen dat een pantheïstisch of deïstisch gedachte werkelijkheid volkomen hiermede in overeenstemming is. Bij de opvatting, dat verandering volgens wetten van gelijkwaardigheid plaats vindt, stelt men buiten en boven de natuur normatieve ideeën, een Intelligentie, die het doel van het natuurgebeuren bepaalt en daarmede de waarde en verhouding der natuurfactoren. De ideeën staan niet los naast elkaar als bij PLATO, maar zijn een in God, zijn God zelf. (Zie blz. 19—20.) Daar men nu in de wetenschap krachten aanneemt, was het de vraag, hoe deze in de werkelijkheid zijn te denken en in welke verhouding deze zouden staan tot de drie in de werkelijkheid veronderstelde substantialiteiten. Het is duidelijk, dat een dergelijk vraagstuk ten nauwste samenhangt met onze opvattingen „omtrent het „wezen der materie," dus met het substantiebegrip. Verder is de verhouding van energie tot kracht een oud probleem. De groote omvang van het vraagstuk heb ik dan ook zeer zeker erkend en het was mij niet mogelijk meer, dan eenige aanduidingen te geven „daargelaten het verband van dit vraagstuk met verder van ons onderwerp verwijderde bespiegelingen." Voorzichtigheid, zoo men wil, onbeslistheid van mijne zijde genoeg. Voorloopig zou ik gaarne deze beide willen handhaven. De moeilijkheid is om de immanente werkzaamheid Gods, welke juist in den laatsten tijd in Gereformeerde kringen met recht en met klem op den voorgrond wordt gebracht, eenigszins nader te verstaan. Wat moeten wij ons voorstellen van een uitspraak als deze: „Als de redenaar zijn gehoor meesleept, is de kracht van zijn denken, de kracht van zijn stem, de kracht van zijn gelaatsuitdrukking, Gods kracht. Een kracht, die iets anders dan kracht van God zou zijn, is ondenkbaar, (A. KUYPER, de Heraut 12 April 1914). Verder verwijs ik naar blz. 57—59 van Christelijke Wereldbeschouwing door Dr. H. BAVINCK 1913, Kampen. Na onze uiteenzettingen over het oorzakelijk verband in 't algemeen, hebben wij ons resultaat op de biologie toegepast. De moeilijkheid bij het Ie probleem (dat van de ziel) ligt sinds de oudheid daarin, hoe men zich de wisselwerking moet denken. Daar volgens mijn opvatting de bewuste menschenziel op het lichaam werkt en omgekeerd (BUSSE), heb ik per analogiam aan-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen