1922 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 75

53

functies. We hebben een phaenomenologisch en met name causaal gesloten geheel alleen dan, wanneer we tusschcn bewust en onbewust geen afscheiding maken. Slechts een klein deel wordt door het bewustzijn beHcht en dit deel heeft geen gesloten causaal vsrbsind, we' e:hter het geheele comp'ex der bewuste er onbewuste functies te sairen. Alles, wat bewust gerchiedt, kan ook onbewust geschieden, niet echter omgekeerd, de onbewuste functies zijn de meer ,,au3greifende". Scherp formuleert Freud het aldus; Een bewering der psychoanalyse luidt; de psychische processen, zijn an und für sich onbewust en de bewuste zijn alleen maar enkele Akte of aanc'eelen van het ge'^'e-^tc zieleleven. VoDra' voor Wundt is de opvatting van Freud onaannemel'jk. Hij identificeer!, het onbewuste met het onbemerkte en wijst er op, dat het onbewuste, omdat men er niets van weet, de natuurlijke roeping heeft onbewijsbare hypothesen in de psychologie te brengen. De abnormale psychische toestanden zijn, omdat ze in velerlei opzicht tegenover de normale bewustzijnsprocesscn inccirmei surabel zijn, bijzonder geschikt, om in die vci borgen diepten van het onbewuste te worden verplaatst. Er zou b'j Freud verwantschap z'jn met Schelling, gemeenschappCiijk hebben ze een voorkeur /oor het onbewuste en de neiging, om de abnormale zie'stocstanden in hun beschouwing op te nemer. Moe;, -.Aon ecu keuze dosn lusschen de uitersten, dan zal men eerder een hoel eind met Freud meegaan dan met zijn tegen^ r.tanders. Van de scherp doorgevoerde ana ysen, die vroeger in de welenschaT e's h^' een en al golden, is men nu meer op c'cn v/eg der Gvnthcje gekomen. Men gevoelt duidelijk, dat deze synthese ten slotte uitloopt op de eenheid van het zieleleven. Ceen wonder dat ook in onze en aan de onze min of meer verwante kringen de studie van het onbewuste ter hand genomen werd Bavinck schreef er een artikel over, pater de Groot heefi eveneens dit oidorwerp uilgekozen voor een verhandeling. ,,Dc ziel is veel rijker en dieper dan het bewustzijn", zegt Bavinck terecht en op een andere plaats ,,ziel en bewustzijn val en volstrekt niei samen, het zelf is veel rijker dan het ik". In de Heilige Schrift wordt gesproken van ,,de verborgenheden des harten", dat .,uit het hart de uitgangen des levens zijn". ,,Arglistig is het hart, meer dan eenig ding, ja doodelijk is het, wie zal het kennen?". ,,Ik, de Hoere, doorgrond het hart en proef de nieren". Verder wat de leer van de zonde betreft: v.'a.i! het gedichtsel van 's menschen geest is boos van zijn jeuéd aan". ,.Reinig mij van m'jne verborgen afdwalingen". , Schep mij een rein hart, o God, en vernieuw in het binnenste van mij een vasten geest". ,,Want vaa binnen uit het hart des

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen