1922 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 124

98

diger dan bij Gonium en zelfs ook dan bij Volvox, Of deze samenstellende deelen cellen dan wel cel-onderdeelen zijn, kan tot op zekere hoogte onverschillig zijn, In ieder geval ligt dit niet in het begrip individu opgesloten. Voor de systematische indeeling der dieren heeft het onderzoek naar de individualiseering ongetwijfeld veel beteekenis, voor ons vraagstuk willen wij slechts die voorbeelden kiezen, welke tot verheldering van de samenstelling van het individualiteitsbegrip kunnen bijdragen. In verband daarmede beschouwen wij nogmaals eenige eencellige organismen; in de eerste plaats een amoebe. Regelmatigheid van vorm schijnt hier gehesl te ontbreken en men heeft dan ook maar al te vaak gemeend, daaruit het besluit te kunnen trekker, dat men hier met een soort protoplasmaklompjes te doen heeft, die aan de grens van de levende en levenlooze natuur staan. Toch is het onjuist en bezit een amoeba een even besliste individualiteit als een paard. Wie in staat zou zijn een amoebe te vervaardigen, kan ook een paard maken of een homuculus doen uitkristalliseeren, zegt ergens v o n U e x k ü l l , De nadere bestudeering van de levensverschijnselen dezer eenceiligen leert juist, dat de kenmerken der individualiteit hier sterk naar voren treden. Alleen de vorm wisselt op eigenaardige maar wetmatige wijze gedurende het leven van deze eenceiligen, maar deze wisselende vorm is een functie zijner organen, welke de amoebe telkens maakt en weer doet verdwijnen, terwijl in het leven der hoogere veelcelligen de organen slechts eenmaal worden voortgebracht. Een enkel feit, de individualiteit der amoeben bewijzende, wil ik nu hier uitvoeriger beschrijven. Bij het uitsteken der pseudopodiën gebeurt het herhaaldelijk, dat twee pseudopodiën van een individu elkaar raken. In dit geval vloeien zij samen. Raken echter de pseudopodiën van verschillende cellen elkaar, zoo treedt nooit samenvloeiing op. Voor de rhizopoden wordt dit feit door J e n s e n beschreven en er aan toegevoegd, dat zelfs de uitloopers, welke elkaar raken, door die aanraking in fijne bolletjes uiteenvallen Dit feit bewijst dat de samenstellende deelen der amoebe alleen functioneeren voor het individu zelf. Wilde men individualiteit terugbrengen tot een physico-chemische bepaaldheid, dan zou hier een bijna ongelooflijk voorbeeld van individualiteit bestaan. Men zou moeten aannemen, dat het protoplasma van alle individuen van een soort, verschillen vertoonen, waardoor het protoplasma chemisch geïndividualiseerd is. In hoeverre een dergelijke opvatting juist kan zijn, zij hier in het midden gelaten. Een tweede reeks moeilijkheden in de toepassing van het individubegrip in bepaalde gevallen komt voort uit de vermeer-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen