1929 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 78

70 lijk barstte van meerdere kanten de critiek los. Reeds had Schweninger in zijn „der Rrzi", zich losgemaakt van de gangbare opvatting en een eigen weg ingeslagen. De map, die Bismarck door de kracht van zijn persoonlijkheid zijn wil wist op te leggen; die tot stand bracht wat honderd geneesheeren, onder wie de bekende Von Leyden, niet hadden gekund; deze man voelde zich ver verheven boven de sfeer van het moderne natuurwetenschappelijk denken en zag in den geneesheer slechts een kunstenaar, die op eigen gezag en uit eigen aandrift behoort te handelen in aansluiting aan een oeroude traditie. Maar zijn boek was te revolutionair, te eenzijdig dan dat het au serieux genomen werd. Zes jaar later in 1913 verscheen het boek van G. Honigmann, getiteld : „/\rtzliche Lebensfragen und ihre moderne Lösung" Daarin kwam een soortgelijke geest tot uiting als in Schweninger's geschrift, maar meer beheerscht, met meer waardeering voor de beteekenis der natuurwetenschappen voor de geneeskunde Doch dit had hij met Schweninger gemeen, dat hij in de geneeskunde een zaak op zich zelf zag, geen eigenlijke wetenschap. Te veel zou het natuuronderzoek de oude kunst verdrongen hebben. Maar ook dit boek was nog als de stem van een roepende in de woestijn. Een meer philosophische aanval werd door R. Koch in zijn „die flrtzliche Diagnose" op de moderne geneeskunde gedaan. Door zijn studie werd wel een heel groote domper gezet op de overtuiging met de door het wetenschappelijk onderzoek verkregen resultaten een juist inzicht in het ziekteproces te verkrijgen. Immers, de medicus heeft te doen met levensverschijnselen, waarvan hem telkens verschillende schakels ontbreken. De kennis dezer levensverschijnselen vergelijkt hij met de kennis van den loop van een onderaardschen stroom. KI en toe komt deze maar aan de oppervlakte, maar spoedig daarna vervolgt hij zijn weg weer in de donkere diepte der aarde. Het is onmogelijk zulk een rivier op kaart te brengen. Toch, hoeveel ook dit te denken gaf, beroering werd er niet door gewekt. Opgeschrikt werd de medische wereld pas door een man als Bier, een chirurg van groote reputatie Openlijk brak hij met de uitsluitend causale wijze van beschouwing, die het medisch denken zoo lang omkneld had. In zijn „Reiztherapie" aanvaardde hij het teleologisch denken Hij twijfelde er aan, of de mechanische natuurverklaring ooit een enkel geneesmiddel van beleekenis gevonden had. Hoogstens kent hij haar waarde toe in den

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen