1938 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 77

69 ning op de theoretische gronden van hun wetenschappeli)ken arbeid D e grondleggers der genoemde wetenschappen (Aristoteles, Cuvier, Lmnaeus Ray, Goethe e a ) hebben zich echter wel terdege met den wijsgeerigen achtergrond van hun arbeid beziggehouden 4<>) W a n n e e r ik met schriftgeloovige biologen over deze dingen spreek, treft het mij telkens weer, hoe ook zij de constantie der structuurtypen eenvoudig meenen te kunnen weerleggen met een beroep op de palaeontologische ervaring en op het experiment M a a r de werkelijksgetrouwe ervaring, ook die der palaeontologie, leeit ons juist de constantie, terwijl het experiment over het al of niet constant zijn der typen nimmer eenige uitspraak kan doen Het experiment geeft uitsluitsel over de causale orde der dingen binnen een bepaald aspect, niet echter over de typologische W i e de constantie der structimrtyoen erkent behoeft nog allerminst te loochenen, dat de verschillende stammen der planten en dieren in den loop der tijden een vaak zeer veranderlijk beeld hebben vertoond E e n stam is een over een zekeren tijdsduur zich uitstrekkend complex van levende w^ezens met één-en-hetzelfde constante stamtype doch met voortschrijdende specialisatie en functioneele aanpassing aan zeer verschillende milieus Piet onderzoek n a a r deze verschijnselen is een zaak der biologische morphologie en der functioneele anatomie (Boker), die zich dan ook bezighouden met de causale orde der levensverschijnselen D e causale biologie dacht tot voor kort uitsluitend m de orde der mechanische causaliteit met als achtergrond de evolutietheorie die de pnncipieele grenzen der structuurprincipes volkomen heeft gerelativeerd '"'") W i e m deze leer is geschoold en er niet vanaf den a a n v a n g het verkapt-wijsgeeng fundament van heeft doorzien, is wel heel moeilijk te brengen tot het inzicht in de constantie der structuurtypen Hij zal eerst zijn iverkelukheidsbeschouwmg moeten wijzigen en dit is geen zaak van vakwetenschap doch van wijsbegeerte M a a r ook de causale biologische wetenschappen onderstellen een wijsgeeiig fundament D e physiologie heeft zich sedert de 17e eeuw geheel en al georiënteerd aan de klassieke physica en chemie met hun mechanisch causaliteitsbeginsel A a n de causale analyse werd de onderstelling ten grondslag gelegd dat planten en dieren door dezelfde wetten worden beheerscht als de levenlooze natuur W a a r o p berustte het enorme succes der physiologische denkmethode'' O p een bepaalde wijsgeerige werkelijkheidsbeschouwmg Galilei c s hebben de werkelijkheidsaspecten van beweging ruimte en getal in onderlingen samenhang theoretisch gefixeerd en konden daardoor de causale orde der bewegmgsverschijnselen mathematisch begrijpen, terwijl over deze verschijnselen voorheen slechts teleologische speculaties werden gegeven V o o r de physico-chemische

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen