1938 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 66

58 schijnlijkheid O n d e r dit voorbehoud wil Bruna M e y e r ' s holistische eisch eener biologisch vruchtbare wiskundige methode wel aanvaarden W e mogen met slechts voor de levenlooze, doch ook voor de levende n a t u u r de geldigheid aannemen van z g n waarschijnlijkheidswetten w a a r d o o r de causale wetten tevens kunnen worden verklaard H e t falen eener volledige verklaring is echter niet uitsluitend een gevolg van de onoverzichtelijkheid en gecompliceerdheid der levende systemen D e ervaring leert, dat bij toeneming van het aantal metingen de waarschijnlijkheid steeds dichter nadert tot 1 en hierm ziet Bruna een bewijs van de gerichtheid der natuurverschijnselen, die slechts kan worden verklaard door zoowel bij levende als bij levenlooze systemen een eigen wezensvorm aan te nemen Bruna's opvatting m deze belangrijke en actueele kwestie der wijsgeerige biologie komt geheel overeen met w a t van der Bom daarover heeft geschreven O o k deze komt tot de conclusie, dat de vitale krachten en wetten een autonome biologische wetenschap eischen , W a a r o m zou", zoo merkt hij op, ,,naast de analytische physiologie, de leer, die deelverrichtmgen uit de gestalten snijdt, om ze van de eene zijde althans beter te leeren kennen, niet mogelijk zijn en, laat ons hopen, weldra werkelijk een synthetische functieleer, een wetenschap, die tot studie-object kiest de gestaltische voedmgs- ontwikkelmgs- en v o o i t p l a n t m g s v e i n c h t i n g , op deze en hunne hoogere richting experimenteert en aldus de vaste regelen tracht te achterhalen, volgens welke de vitale krachten w e r k e n ^ " ^^) Z o o w e l Bruna als van der Bom weten de juiste kernen van het neovitahsme — de levende natuur heeft een eigen, specifieke orde^— en van het holisme — de levenlooze en de levende natuur vertoonen een zekere innerlijke verwantschap — m hun thomistisch georiënteerde wijsgeerige biologie m te schakelen Zij houden echter vast aan een wezensverschil tusschen levenloos en levend (tegen het holisme) en aan de eenheid en zelfstandigheid van het organisme welks eene vitale activiteit alle gebeuren zonder rest bepaalt (tegen het vitalisme)

CRITIEK O P H E T Calvinistisch

HYLEMORPHISME standpunt

E e n critische bespreking van de wijsgeeiige levenstheorie, door Bruna c s ontworpen komt m den grond der zaak neer op een critiek op het hylemorphisme W a n t de beginselen dezer thomistische natuurphilosophie zijn beslissend vooi Bruna's totahteitsmzicht m

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen