1938 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 181

173 mijden iemand onder zijn gehoor den vasten grond onder de voeten weg te nemen Hij acht dit een onverantwoordelijk ondernemen, zoowel ten opzichte van hen die zirh m hun religieus geloof zoo zeker gevoelen, dat zij de natuurwetenschappelijke kennis geenerlei invloed daarop veioorloven te oefenen als ten opzichte van hen, die van bijzondere , Religiose Betatigung" afzien en zich met een gevoelsmatige ethiek tevreden stellen Echter wenscht Planck de nadere uitwerking die Faust van zijn eerste antwoord aan Gretchen geeft, met geheel tot de zijne te maken Allereerst omdat dit antwoord te zeer op het gemoed en de verbeeldingskracht van een eenvoudig meisje is gericht, dan dat het verstand er geheel door bevredigd zou kunnen worden, en voorts ook omdat de van den bond met Mephistoles verloste F a u s t vermoedelijk een Ender antwoord zou hebben gegeven Dit verder daarlatend stelt Planck m de eerste plaats aan de orde de vraag , w e ' k e eischen stelt de religie aan h a a r belijders en welke zijn de kenmerken van ecbie religiositeit^" Religie is de b m d m g van den mensch aan God Zij berust op de ,,ehrfurchtsvollen Scheu' voor een bovenaardsche macht H e t streven van den mdividueelen rehgieüsen mensch beoogt , mit dieser M a c h t sich m Ubeiemstimmung zu setzen und sie sich wohlgesmnt zu erhalten" M a a r de beteekems dei religie gaat boven den enkeling uit W a n t God regeert op gelijke wijze m alle landen der aarde, Hem IS de geheele wereld met h a a r schatten, zoowel als met h a a r verschrikkingen, onderworpen D a a r o m leidt religie steeds tot gemeenschapsvorming waartoe zij ech<-er aanschouwelijke uitdrukkingsvormen noodig heeft, symbolen die geschikt zijn onmiddellijk op de verbeeldingskracht van breede volkslagen te Averken Deze symbolen hebben geen absolute w a a r d e , kunnen m verschillende tijden en bij verschillende volken verschillend zijn, maar hebben steeds de bedoeling boven zich zelf uit heen te wijzen naar het Hoogere, dat den zinnen niet toegankelijk is De overschatting van de beteekems der symbolen w a s eenerzij ds ooi zaak van godsdienstoorlogen en kettervervolgingen en biedt anderzijds aan de critiek der godloozenbewegmg een gemakkelijk aangrijpingspunt H o e onmisbaar deze symbolen zijn, en hoe heilig en vertrouwd ze ons kunnen worden, juist de diep religieuse mensch erkent de betrekkelijke w a a r d e er van T o t op dit punt m zijn betoog komt Planck inderdaad met ver uit boven het antwoord van F a u s t aan Gretchen M e n denkt bij Planck's uiteenzetting omtrent de betrekkelijke w a a r d e der religieuse symbolen, w a a r o n d e r hij ook de belijdenis der kerk rekent, onwillekeurig aan de woorden van F a u s t ,,Es sagen's allerorten Alle Herzen unter dem himmhchen T a g e Jedes in seiner eigenen S p r a c h e " Planck zet nu echter zijn betoog voort en komt tot de eigenlijke

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen