1939 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 70

DE ONTDEKKING VAN DE GRAVITATIEW ET DOOR NEWTON.*) door Dr. S. C. VAN VEEN. I.

Dames en Heeren, Het ligt in mijn bedoeling, U in gedachten hedenavond terug te voeren naar een der belangrijkste momenten uit de geschiedenis der natuurwetenschappen, naar de gebeurtenis, die een totale omwente­ ling heeft teweeggebracht in de toenmaals heerschende denkbeelden en methoden van natuuronderzoek, de gebeurtenis, waardoor een nieuw tijdperk van wetenschappelijk onderzoek werd ingeluid, waar­ bij de natuurfilosofie, voor dien tijd voor het meerendeel nog steu­ nende op zwevende begrippen en ongefundeerde bespiegelingen, plotseling werd verheven tot een „exacte” wetenschap, gebaseerd op vaste grondstellingen, in overeenstemming met de meest nauwkeu­ rige waarnemingen. Ik bedoel hier de ontdekking van de gravitatiewet door Newton. Ik wil hier niet verhelen, dat, toen enkele maanden geleden mij het vereerende verzoek werd gedaan, hier in Uw midden een lezing te houden, de keuze van het onderwerp daarvan mij voor groote moei­ lijkheden heeft geplaatst. Er waren echter verschillende gewichtige overwegingen, die mij tenslotte tot de keuze van het genoemde onderwerp hebben doen overhellen. De eerste reden was, dat wij ook in het afgeloopen 15-tal jaren een dergelijk stormachtig verloop in de ontwikkeling der physica hebben medegemaakt, met de schepping van de golf- en quantenmechanica, welke vooral in de eerste jaren zulk een lawineachtig verloop vertoonde, dat er vrijwel geen bij­ houden aan was, en dat we de verzuchting van een geestig Engelsch schrijver, Prof. S. E. Mitchell, ten volle kunnen waardeeren, die in 1929 in het „Handbuch der Astrophysik” schreef i) : „It has been truly said, that nowadays, long before a research on atomic structure is old enough to permit the printer’s ink used in its publication to become dry, the investigation has already been superseded by something still newer and it has become only a matter of ancient history.” Nu wil het ons toeschijnen, dat na deze Sturm und Drangperiode *) Lezing gehouden voor de Natuurfilosofische faculteitsvereeniging der Vrijp Universiteit op Vrijdag 27 Januari 1939.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen