1939 Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 94

geheel blind was, dus in 1639 niet in staat was een satelliet van Saturnus te ontdekken. Chasles kon weer uit brieven aantoonen, dat het met dit blindheid in 1637 en 1639 zoo’n vaart nog niet liep, dat hij in tegendeel nog zeer behoorlijk kon zien en volkomen blindheid eerst in 1641 optrad 79). Daarna is er nog een jaar lang gediscus­ sieerd over den juisten datum van het optreden van blindheid bij Galileï 80). Alles kwam er bij te pas. Le Verrier kon op 12 Juli 1869 onomstootelijk aantoonen, dat Galileï sedert Januari 1638 stekeblind was 81). Zoo ooit, dan gold wel hier : W er einmal lügt, muss oft zu lügen sich gewöhnen; Denn sieben Lügen braucht’s, urn eine zu beschönen. Dit debat, dat steeds een vuriger karakter aannam, werd vrijwel zonder onderbreking voortgezet tot 20 September 1869. In de Comptes Rendus de 1’Académie des Sciences, anders uiterst spaar­ zaam met haar ruimte, werd dertigmaal in verband met deze affaire het reglement overschreden en extra groote ruimte toegestaan voor de verslagen der debatten; de gezamenlijke omvang bedraagt daar meer dan 1000 bladzijden kwarto formaat! Oorspronkelijk was er nog een duidelijke strooming in den schoot der Academie merkbaar, die coute que coute Chasles de hand boven het hoofd trachtte te houden en het geloof aan de authenticiteit der gepubliceerde documenten met alle kracht steunde, uit eerbied voor de respectabele figuur van Chasles. Deze laatste werd meer en meer in het nauw gedreven door de scherpzinnige en overtuigende argumenten van de tegenparij, waar­ onder vooral de beroemde astronoom Leverrier zich geducht weerde. Steeds wist echter Chasles met groote hardnekkigheid tegenmateriaal uit de doos van Pandora op te diepen, dat zoo opvallend nauwkeurig geschikt voor de bestrijding dezer aanvallen was, dat van allerlei kanten de insinuatie gelanceerd werd, dat dit bestrijdingsmateriaal expres voor dit doel was vervaardigd. Toen op 12 April 1869 het academielid Breton de Champ kon aantoonen, dat d e m eeste gep u b liceerd e brieven van Pascal letterlijke, maar dan ook letterlijke afschriften waren van fragm en ten uit een v erg ete n werk uit d e 18de eeu w , n.l. Savérien, Histoire d es Philoso p h es m odernes, 1764, zou men gevoeglijk mogen verwachten, dat eindelijk ook Chasles van de waardeloosheid der gepubliceerde docu­ menten overtuigd zou zijn en zou capituleeren 82). Niets was echter minder waar! Chasles beweerde, dat Savérien in de gelegenheid was geweest dezelfde handschriften te raadplegen tijdens de samenstelling van zijn werk. Ook deze bewering kon hij weer met de noodige documenten bewijzen 83). Reeds herhaaldelijk hadden verschillende leden er bij Chasles in diens eigen belang op aangedrongen, den leverancier der documenten te noemen, voornamelijk om de insinuaties te ontzenuwen, die

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen