1942 Extra aflevering Orgaan van de Christelijke Vereeniging van Natuur- en Geneeskundigen in Nederland - pagina 19
Robert Boyle: Een studie over natuurwetenschap en Christendom door dr. R. Hooykaas
17 dat zijn oven aangekomen is „gebroken in zooveel stukken, als wij in sekten versnipperd zijn" (Life; V , 2 1 ) . D e kerkelijke verdeeldheid bedroefde hem; hij Afkeer van wilde de kleine geschillen laten rusten om gezamenvcrdeeldhcid. j..j^ ^^ strijden voor de groote w a a r h e d e n , die in de Schrift geopenbaard zijn. Eveneens hield Boyle zich buiten den politieken strijd. O n d e r de nonconformisten had hij invloedrijke vrienden, die hij trouw bleef en zelfs financieel steunde ( V , 88) ook na de Restauratie en omgekeerd hielp hij royalisten voort gedurende de Commonwealth, T o c h schijnt de ,.usurpation" hem niet sympathiek geweest te zijn i ) , hoewel hij volgens zijn biograaf ,.steeds over de regeering —• ook over een bewind, dat hem niet a a n g e n a a m w a s '— met grooten eerbied sprak". In de Stuarts moet hij echter evenzeer teleurgesteld geweest zijn. vooral toen zij de verroomsching gingen bevorderen. Zijn Het experimenteele onderzoek bracht hem al vriendenkring. spoedig in aanraking met het Invisible College. V a n 1654 tot 1668 woonde hij de bijeenkomsten in O x f o r d bij, daafna woonde hij in Londen. D o o r het wetenschappelijk onderzoek ontstond al vroeg de vriendschap met den beroemden wiskundige en theoloog Dr. John W a l l i s , met den astronoom Dr. W a r d (later bisschop van Salisbury), met den herbouwer van het verbrande Londen. Christopher W r e n . O n d e r zijn vrienden en correspondenten treffen we natuurkundigen als N e w t o n en Hooke en geneeskundigen als Glisson, Willis en den anatoom Richard Lower. In 1652 deed hij met Sir Pett in Ierland anatomisch onderzoek; later vergezelde hij T h o m a s S y d e n h a m dikwijls op zijn medische visites. Ook veel vooraanstaande geestelijken behoorden tot zijn vriendenkring. T h o m a s Barlow, de latere bisschop van Lincoln, leidde hem bij zijn studie van de kerkvaders. M e t John Beale, kapelaan van Karel II, onderhield hij voortdurend contact over de vragen van den dag. M e t Dr. Stillingfleet, bisschop van W o r c e s t e r , ijverde hif tegen geloofsvervolging. In het laatste deel van zijn leven w a s Gilbert Burnet, de latere bisschop van Salisbury, een zijner intiemste vrienden. V e r d e r stond hij o.a. in verbinding met Richard Baxter, den beroemden presbyteriaan, met Elliott, zendeling onder de Indianen, Cudworth, den leider der Cambridge-platonisten, D r . W i l k i n s (wiskundige en theoloog), den zwager van Oliver Cromwell, die ^) In den tijd van politieke verwarring vóór de Restauratie is Boyle voorstander van gehoorzaamheid aan den wettigen vorst door dik en dun, ook al handelt hij onverstandig. Rust in den staat het hoogste gezag bij den sterkste, dan wil ieder wel een kans wagen om nog sterker te blijken, dan maakt ieder aanspraak op de regeering, die steun van geld en leger krijgt. ,,Het zwakke en slechte bewind van den wettigen regeerder is beter dan de inspanning van mannen, die misschien betere heerschers zouden zijn, als zij er recht toe hadden" (Some occasional reflections; II, 196). Dit was wel het gemiddelde oordeel van de meerderheid van het volk; van groote hoogachting voor Karel I getuigt het niet!
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 1942
Orgaan CVNG Geloof en Wetenschap | 136 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van donderdag 1 januari 1942
Orgaan CVNG Geloof en Wetenschap | 136 Pagina's