Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 295

283 Psychosen bij debilitas mentis

pueriele associaties, de hyperkinetische of ook stuporachtige momen-

ten en angstige hallucinatoire toestanden, welke het innerlijk ver-

band met de vorige groep, de pseudo-schizophrene debiliteitspsycho-

sen, verraden. Onze ervaring leerde, dat juist het samengaan van

schizophrcne en circulaire verschijnselen in de richting van een

debiliteitspsyohose wijst. V a n de echte circulaire psychosen zijn ze

te onderscheiden door de geringere en meer absurde productiviteit,

terwijl de grondstemming meer te beïnvloeden is. Bovendien zijn ze

in de negatieve phase meer prikkelbaar en ontstemd dan depressief.

Het grondtype i s : een eenvoudige prikkelbare ontstemming, afge-

wisseld door een elementairen opwindingstoestand. In de ontstem-

ming treden hypochondrische ideëen naar voren; in de euphore

periode treffen we een enkelen keer het door R ü m k e beschreven

geluksgevoel aan. In de kliniek verdwijnen heel spoedig de opwin-

ding en de ontstemming. Dit wijst er op, dat bij het wegvallen van

uitwendige prikkels spoedig verbetering optreedt en het beeld waar-

schijnlijk minder door endogene momenten wordt bepaald en meer

door uiterlijke invloeden onderhouden. In hun opgewonden vroolijke

stemming kunnen ze door hun lossere klankassociaties, hun zinlooze

gedachtesprongen en hun oligophrene verbinding van waanideeën

komen tot phantastische theorieën. Aangezien dit gepaard gaat met

een sterk verhoogde erotiek, kunnen ze, vooral de jeugdige personen,

zeer gevaarlijke verhalen omtrent opvoeders en anderen uit hun

omgeving produceeren. Dit te meer, daar er een sterke rededrang is.

Dit is bekend van de mania infantilis, of ook van de z.g. motiliteits-

psychose. Voor zoover deze toestanden op een debielen bodem ont-

staan, zou ik voorloopig liever willen spreken van een oligophrene

psychose met verhoogde autochtone affectlabiliteit.

Behalve de pseudo-schizophrene syndromen en deze oligophrene

affect-psychosen kunnen we onder de debiliteitspsychosen nog een

derden vorm van krankzinnigheid aantreffen, waarbij heel duidelijk

het verband tusschen zwakzinnigheid en psychogene reacties aan het

licht komt. Het zijn alle hysterische of psychogene psychosen met

angst, monotone bewegingsdrang en hallucinaties. Soms komen er

ook kortstondige schemertoestanden voor, welke overeenkomen met

de episodische syndromen van K1 e i s t. Deze psychotische toestan-

den zijn van voorbij gaanden aard en na het tot rust komen vinden

we bijna steeds een overwaardig idee of een insufficiëntiegevoel.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen