Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 62

De Uitzetting van Mr. Willem Bilderdijk 50

Groningen aanleiding i ) —, dan kon het gevolg daarvan nog minder

worden voorzien, dan is nog beter te begrijpen, dat hij geen heldere

voorstelling had van de straf, die hem misschien wachtte. „Maar

nooit" — zoo schreef hij den lOden April aan Uylenbroek — „had

ik mij mijn tegenwoordig lot verbeeld : en alhoewel mij de mooglijk-

heid van gevangenis. Crimineel proces en diergelijken duister voor

den geest waarde, en ik wat gebeuren mocht, 's Hemels wil getroost

ware, eene politique uitzetting in 24 uren uit mijne woonplaats en

in eene week uit heel mijn Vaderland, met weigering van paspoorten

etc. was niet in mij opgekomen" 2).

K o 11 e w ij n acht deze uitlating „niet geloofwaardig in hoofd-

zaak" 3). Volgens hem had het adres geen ander doel dan om de

verbanning uit te lokken, die B i 1 d e r d ij k van zijn vrouw en zijn

schuldeischers bevrijden moest. Naar hij meent, wordt deze ver-

klaring door heel het beloop der gebeurtenissen gerechtvaardigd.

Wanneer B i 1 d e r d ij k op het verwijt, dat hij verlangde heen te

gaan, een antwoord geeft, dat hij inleidt met de vragen : waarom

was ik dan niet met den Prins vertrokken ? waarom niet naderhand

etc. ?, zegt K o 11 e w ij n ; had hij dat gedaan, dan had hij vrouw

en kinderen mee moeten nemen, en maakt hij van het vervolg van

B i l d e r d i j k ' s antwoord in het minst geen melding *). Sprekende

over zijn onderhoud met V a n d e r M e e r s c h , zegt hij: de

vraag, waarop voor B i 1 d e r d ij k alles aankomt, is of hij werkelijk

gaan moe^; m.a.w., of hij zich niets te verwijten zal hebben, als hij

vrouw en kinderen verlaat, terwijl hij insgelijks de verklaring, die

hij zelf van zijn pertinente vragen aan den Fiscaal gegeven heeft,

n.l. dat, als men hem slechts een consilium abeundi en geen bevel

gaf, hij zoo vrij zou zijn te blijven, buiten beschouwing laat 5).

„Met een verruimd gemoed" — zoo eindigt K o 11 e w ij n — „gaat

hij de wijde wereld in. Zijn brieven uit den eersten tijd na zijn

^) Daarin wordt gezegd, dat B. in zijn request „Sentimenten aangaande het

bestuur van dezen Lande had aan den Dag gelegd en openlijk beleden, welke

hem een Zeer gevaarlijk lid der Maatschappij hadden getoond te zijn" (Echte

Stukken, p. 27).

2) Brieven I, 206.

») B i l d e r d i j k , I, p. 226, noot 1.

*) Ib., I, p. 225; B.'s antwoord, Brieven II, 56—7.

*) Ib., I, p. 226; B's onderhoud met v. d. M., Brieven II, 54—5.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen