Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 226

Rousseau en het Calvinisme 214

Zijn nu R o u s s e a u ' s bekentenissen betrouwbare bronnen

omtrent zijn jeugd? Natuurlijk zijn ze niet op alle punten te con-

troleeren. Merkwaardig is, dat er wel eenige punten zijn waar het

mogelijk is een verbetering in R o u s s e a u ' s eigen teekening van

zijn jeugd aan te brengen, gelijk uit het volgende zal blijken.

Hoe sterk men vasthoudt aan de gedachte dat R o u s s e a u in

zijn jeugd toch wel Calvinistisch moet zijn beïnvloed, blijkt wel

hieruit, dat iemand als C o r d i e r toch nog, hoezeer hij ook overi-

gens critisch staat tegenover R o u s s e a u ' s liefde voor het Cal-

vinisme, meent te moeten zeggen dat R o u s s e a u eerst in het huis

van zijn vader, en dan dieper in de pastorie van Lambercher, Calvi-

nistische jeugdindrukken heeft ontvangen.^)

W e zijn zeer dankbaar voor het werk van C o r d i e r, maar

juist op die punten behoeft het, naar onze opvatting, eenige correctie.

Immers juist een meer op de dingen ingaande analyse van het

jcugdleven van R o u s s e a u , zal ons duidelijk kunnen maken, dat

R o u s s e a u eigenlijk nimmer den invloed van het Calvinisme heeft

ondergaan. <, ^

*

Voor het antwoord op de vraag die we stelden, zullen we trachten

op de volgende punten een onderzoek te doen.

Ten eerste: in welk milieu groeide R o u s s e a u op; was dit

milieu Calvinistisch, en hebben de vader en moeder van R o u s -

s e a u , of zijn tantes, die hem eigenlijk in het huis zijn vaders op-

voedden, zich als Calvinisten geopenbaard ?

De tweede vraag is: Wat weten we omtrent de wijze waarop

R o u s s e a u werd opgevoed?

De derde vraag luidt: hoe was, speciaal in de keerpunten van

het leven, omstreeks het zesde a zevende, en het twaalfde tot het

veertiende levensjaar de invloed die op het leven van R o u s s e a u

werd uitgeoefend?

Rondom deze drie vraagstellingen kunnen we enkele andere

opmerkingen groepeeren.

De eerste vraag omtrent het milieu waarin R o u s s e a u op-

groeide is door E u g e n R i t t e r in zijn „La familie et l'enfance

de Jean Jacques Rousseau" 2), breedvoerig onderzocht.

*) a. w. pag. 34.

") La familie et l'enfance de J. J. Rouuseau. Paris (1896).

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen