Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 61
Aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van haar vijftigjarig bestaan (20 oktober 1930)
49 De Uitzetting van Mr. Willem Bitderdijk
als gevolg van het request B i l d e r d i j k ' s verbanning ,,als bijna
zeker te voorzien" zijn, is door K1 u y v e r ingebracht. Hij wijst
er op, dat „het niet zoo gemakkelijk is de besluiten te voorzien van
een politiek lichaam dat nog maar v/einig ervaring heeft en waarvan
de leden bovendien in eene revolutionnaire opgewondenheid ver-
k e e r e n " ! ) . W e kunnen ons daar volkomen bij aansluiten, ja
meenen zelfs, dat het gevolg van B i l d e r d i j k ' s daad nog
minder te voorzien was dan K1 u y v e r zich voorstelt. De Repre-
sentanten konden hem, naar hij meent, desnoods voor den rechter
doen brengen op grond van een passage in hun publicatie var
4 Maart, gericht tegen hen, die openbare gesprekken voerden of
geschriften uitgaven, strekkende om de nieuwe orde van zaken in
een hatelijk daglicht te stellen ; dezulken werden bedreigd met
geeseling, daarop vijf jaar gevangenis en daarna verbanning 2).
Dit artikel kon echter niet op B i 1 d e r d ij k toegepast worden ;
immers hij had geen oproerige gesprekken gevoerd en ook zijn adres
niet uitgegeven 3). Het is niet op die publicatie van 4 Maart van de
Provisioneele Representanten, dat zich hun afgevaardigden in de
Staten-Generaal beroepen, wanneer zij daar B i 1 d e r d ij k's adres
ter tafel brengen, maar op een publicatie, eveneens van 4 Maart,
van de Staten-Generaal *). Bovendien verklaren ze, dat „over het
algemeen gezonde Staatkunde en onbetwistbaar recht voorschrijft,
om dergelijke leden uit een vrije maatschappij te weeren" 5). Men
beroept zich dus op de staatsraison, op een recht, dat bestaat, ook
al zou het in geen wetsartikelen zijn geformuleerd; de straks
aangehaalde publicatie der Representanten spreekt van „wan-
orders", die ,,al ware het dat 'er daar tegen geene uitdrukkelijke
Placaaten werden gesteld, altoos, en overal, ten hoogsten strafbaar
zijn, en dadelijk moeten worden gestraft" 6).
Heeft men B i l d e r d i j k een zoodanig misdrijf ten laste ge-
legd — en tot die veronderstelling geeft ook het Resolutieboek van
^) Verspreide Opstellen, p. 227.
2) Ib. p. 225.
' ) Dit is eerst geschied eenigen tijd na zijn vertrek, cf. Bilderdijks's Eerste
Huwelijk, p. 192.
*) te vinden in Jaarboeken der Bataafsche Republiak, II, p. 41—43.
") Nieuwe Nederlandsche Jaarboeken, Maart 1795, p. 1777—8.
*) Jaarboeken der Bataafsche Republiek, II, p. 23—24.
W.B. 4
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 20 oktober 1930
Publicaties VU-geschiedenis | 310 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van maandag 20 oktober 1930
Publicaties VU-geschiedenis | 310 Pagina's