Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 257

245 der rechtswetenschap in het licht der Wetsidee

gemeenschapskaiaktei. Maar het wordt door een contract gevestigd

en aan dit contract blijven arbeiders zoowel als werkgevers mede ge-

wone maatschapsrechten ontleenen, met volledige handhaving van

de zelfstandige zinstructuur van het interne verbandsrecht.

Dat inderdaad de rechtsbeginselen een andere zin-structuur ver- Structuur-ontle-

toonen al naar gelang ze rechts-maafscftaps- of -ferèanc/sbeginsclen vaatt'^chtelijk"'

zijn, blijkt reeds uit een summiere zin-analyse van het moderne straf- schadevergoe-

rechtsbeginsel: straf naar schuld en van het privaatrechtelijk schade- vanhet^moderne

vergoedingsbeginsel: schadevergoeding naar den maatstaf van het strafrechtelijk

horizontale rechtsverkeer. ^naar^schnld

Het schadevergoedingsbeginsel is een beginsel van de juridieke

maatschapsverhoudingen. Het draagt het karakter van de horizon-

tale norm en heeft tot typisch zin-substraat de economische aequi-

valcntie. De privaatrechtelijke vergeldingseisch, welke in dit beginsel

tot uiting komt, vordert slechts goedmaking van de schade aan een

gelijkgerechtigd en nevensgeschikt rechtsmaat door een (naar de

moderne opvatting in materieelen zin) onrechtmatige handeling toe-

gebracht en bepaalt den omvang van de te vergoeden schade naar

de eischen van het horizontale maatschappelijk rechtsverkeer.

Straf in juridieken zin daarentegen kan slechts een rechtsyerfeand

opleggen in zijn boven-individueele gezagsfunctie. Maar die straf

kan haar vergeldingsmaat niet vinden in de schade, die in juridieken

zin aan het slachtoffer der onrechtmatige daad als maatschapslid is

toegebracht. Z e moet zich veeleer richten naar een boven-individu-

eelen verbandsmaatstaf.

Men voere hier niet tegen aan de bepalingen der leges barbaro-

rum i.z. het weergcld. W a n t , gelijk reeds B i n d i n g in zijn verhan-

deling „Die Entstehung der öffentlichen Strafe im germanisch'-

deutschen Recht (1909) heeft aangetoond, droeg het weergeld in 't

geheel niet het karakter van straf, maar veeleer van compositie tot

voorkoming van de bloedwraak der sibbeverbanden.

Straf is naar haar zin niet vergoeding van de schade door een

maatschapslid aan een gelijkgerechtigd ander maatschapslid toege-

bracht, doch primair een gezagsreactie tegen hen, die de verbands-

grondslagen aantasten.

Het strafrechtelijk schuldbeginsel berust op een afweging van de

zwaarte van het delict uit het oogpunt van de in verdiepten (den mo-

reelen zin benaderenden) zin gevatte ideëele schade, welke het toe-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen