Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 261

249 cfer rechtswetenschap in het licht der Wetsidee

wetskring; objectsfuncties daarentegen in de latere wetskringen

(den psychischen, den logischen, den historischen, den socialen, den

taal-, den economischen, den aesthetischen, den juridischen, den

moreelen en den pistischen wetskring). De objectsfuncties van een

ding, die niet minder reatóeiïsfuncties zijn dan de subjectsfuncties,

bestaan slechts in correlatie tot 5ufe/ccfsfuncties, die het ding als

zoodanig niet bezit. De boom heeft b.v. als waarnemingsobject een

objectsfunctie in den psychischen wetskring. In zooverre bestaat de

psychische objectsfunctie van den boom slechts in samenhang met

de dierlijke of menschelijke subjectsfunctie in dien psychischen

kring, doch is geenszins een subjectieve schepping van het

bewustzijn.

Ieder ding is, voorzoover het een individueele eenheid van

subjectsfuncties is, gequalificeerd door zijn meest gecompliceerde

subjectsfunctie in de kosmische werkelijkheid, welke tegelijk de

begrenzing van zijn subjectieve activiteit beteekent en die wij zijn

leidende functie noemen. De ,,leidende functie" van het ding ontsluit

de anticipatiesferen van den zin zijner vroegere subjectsfuncties in de

richting op zich zelf en verdiept daarmede den zin dier subjects-

functies. Zoo worden in de interne zinstructuur van den boom de

getals-, ruimte-, bewegings- en energie-functies geleid door de

organische levensfunctie (de biotische functie), doch met volledige

handhaving van de souvereiniteit in eigen kring van iedere functie

in eigen wetmatigheid.

Er zijn natuurlijke en geestelijke dingen. Gelijk de tijdelijke

werkelijkheid slechts in het onlosmakelijk zin-organisme van alle

werkelijkheidsfuncties gegeven is, zoo hebben zoowel de natuurdin-

gen als de geestelijke dingen werkelijkheidsfuncties in alle wets-

kringen. Slechts hun individueele zin-structuur in hun subjects- en

objectsfuncties is toto coelo verschillend.

Tot de geestelijke, subjectieve dingstructuren i ) behoort o.a. de Deverbandenbe-

zitten kosmische

dingstructuuT

^) Het moderne functionalisme vereenzelvigt in zijn strijd tegen het dingbegrip met onderschei-

ding en substantie (in den zin der hypostaseerende metaphysica). De kosmische den leidende

dingstructuur in onzen zin echter heeft met het metaphysisch substantiebegrip '""'^ '^"

niets uitstaande, wijl zij het typisch-metaphysisch en hypostatisch kenmerk der

boven-tijdelijkheid en onveranderlijkheid mist.

Het functionalisme mist zelve een kosmologische fundeering, lost de ding-

structuur op in functies en moet daarmede ook alle structuurverschillen elimi-

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen