Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 269
Aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van haar vijftigjarig bestaan (20 oktober 1930)
257 der rechtswetenschap in het licht der Wetsidee
decrd. Ook het statisch rechtsbeginsel van het gezinsgezag binnen
het huwelijksverband wordt door de positiveering van dit dyna-
misch, in de historische ontwikkeling gefundeerde principe in zijn
zin verdiept en komt daarmede onder de klem der rechtsidee, die
als zoodanig de groote dynamische functie heeft van zin-ontplooiing
en zin-verdieping van het positieve recht.
W a n t de historische wetskring met zijn souvereinen zin van
beschavingsontwikkeling is het knooppunt van heel de geestelijke
dynamiek binnen onzen kosmos !
Men ziet licht in, dat bij deze opvatting het onmogelijk dualisme
tusschen rechtsbegrip en rechtsidee verdwijnt, zonder dat het
rechtsbegrip in de rechtsidee opgaat. En tegelijk ontvangt de
rechtsidee door hare oriënteering aan de dynamische rechtsprincipia
haar materieele zin-vervulling, welke zij in het logisch formalisme
van S t a m m l e r ' s natuurrechtstheorie geheel verloren heeft. Schijnbare ter-
Blijft thans de vraag: Zijn rechtsordeningen, die de statische zijstelling van de
principia voor het huwelijk op zij zetten dan op dit punt geen stellig beginselen in het
recht? stellig recht.
Deze vraag heeft een typisch tegenstrijdige formuleering en kan
dus niet juist gesteld zijn.
Immers er bestaat geen positief recht, dat niet zou zijn positivee-
ring van goddelijke „rechtsbeginselen".
ledere andere opvatting maakt een zin-vol „rechtsbegrip"
onmogelijk.
De vrije wil van de rechtsvormers betreft slechts de wijze van
positiveering der rechtsbeginselen, welke een groote speelruimte van
mogelijkheden biedt. Verabsoluteering van dit positiviteitselement
voert tot positivisme, gelijk verabsoluteering der rechtsbeginselen
tot het rationalistisch natuurrecht leidt.
Laten wij de zaak concreet stellen: In het huwelijkswetboek 1926
van de Russische sociahstische federatieve radenrepubliek (R. S.
F. S. R.) is nóch sprake van huwelijksgezag (maritale macht), nóch
van „echtbreuk", nóch van echtscheidingsgronden. Geregistreerd en
feitelijk huwelijk staan foor de staatswet gelijk. Het huwelijk kan
volgens art. 18 tijdens het leven der echtgenooten ontbonden wor-
den zoowel op grond van onderlinge overeenstemming, als op
grond van eenzijdigen wcnsch van een van beide, d. w. z. zonder
dat eenige rechtsgrond behoeft te worden opgegeven,
w . B. 17
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van maandag 20 oktober 1930
Publicaties VU-geschiedenis | 310 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van maandag 20 oktober 1930
Publicaties VU-geschiedenis | 310 Pagina's