Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 244

De structuur der rechtsbeginselen en de methode 232

zijn in den kosmischen tijd van den onvergankelijken, religieuzen,

alle tijdelijkheid transcendeerenden wortel van het menschen-

geslacht in zijn onderworpenheid aan den eeuwigen religieuzen zin

der wet: den dienst van God.

Bij dezen kijk op onzen kosmos is de logos een wetskring tusschen

alle andere tijdelijke wetskringen, gegrond in denzelfden religieuzen

wortel als alle andere wetskringen. In iederen wetskring is een zin-

volle subjectsfunctie der organische kosmische realiteit onderwor-

pen aan een zinvol geheel van functioneele wetten.

Wijl alle wetskringen gelijkelijk een zin-breking zijn van den

onvergankelijken, aan den eeuwigen religieuzen zin der wet onder-

worpen wortel onzer schepping, bezitten ze tegelijk in hun functio-

neelen zin souvereiniteit in eigen kring en kunnen ze geen van alle

in hun souvereinen zin worden gevat buiten den kosmischen zin-

samenhang der wetskringen en buiten afhankelijkheid van den

religieuzen wortel.

Dit geeft een kijk op onzen kosmos, die „toto coelo" antithetisch

zich verhoudt tegenover iedere wijsbegeerte, welke in het immanen-

tiestandpunt der rede- of functioneele bewustzijnssouvereiniteit is

verankerd.

O p Calvinistisch-Christelijk standpunt is geen plaats meer voor

„-ismen" in den zin van vcrabsoluteeringen van specifieke zinfunc-

ties van onzen tijdelijken kosmos.

Nóch voor een naturalisme, als verabsoluteering der natuurfunc-

ties, nóch voor een „idealisme", als verabsoluteering van de rede-

functies, nóch voor een logicisme, psychologisme, moralisme, aesthe-

ticisme, of welke -ismen de geschiedenis der wijsbegeerte nog ver-

der moge aanwijzen. En evenmin voor een dualistische scheiding

binnen onzen kosmos tusschen idee en natuurwerkelijkheid, tusschen

een abstract rijk van het zoo behooren en een abstract rijk van het

,.natuurzijn".

Al deze -ismen zijn geworteld in een humanistische wetsidee,

welke haar archimedisch punt niet in den transcendenten~religieu-

zen wortel onzer schepping, maar in de immanente tijdelijke en dien-

tengevolge relatieve rede-functies kiest.

Zij zijn alle in hun hypostaseerende instelling apostatisch, afgo-

disch, onvereenigbaar met de absolute religieuze waarheid van het

Christendom.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen