Wetenschappelijke bijdragen aangeboden door hoogleraren der Vrije Universiteit ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan - pagina 98

De eenheid der syntaxis 86

Dit idiomatische eischt van taal tot taal aanleeren, daar de aan-

vankelijke gelijkstelling van een bepaald voorzetsel in de eene met

bepaald een voorzetsel in de andere taal spoedig door de ervaring

achterhaald wordt, en voor ieder geval moet worden geleerd, welke

overeenkomstige in de andere taal wordt gebruikt. Vergelijk nog

Boulogne-sur-Mer <= B. aan zee (op = aan) ; a Paris is te Parijs

en naar Parijs {in = naar). Uitgebreid over meerdere talen neemt

de verwisselbaarheid in dezelfde mate toe : op school = in der

(die) Schule, en classe, l'ecole.; oncferweg = en route ; bij ver-

gissing = aas Versehen, par erreur; puiser dans = putten uit

(in = uit) ; èx èeinvov = na den maaltijd [uit = na) ; Hoia-yeXav

= ufdachen (neer = uit) : ausfüllen = invullen.

Het hier gemaakte gebruik van de vergelijking der voorzetsels

in verschillende talen en de formuleering van het resultaat van die

vergelijking wijkt af van de gangbare behandeling dezer verschijn-

selen. Een proeve van die behandeling is wat R. K ü h n e r—

G e r t h, Ausführliche Grammatik der griechischen Sprache, II, 2,

§ 428 zegt: „de afwisselende weergave der voorzetsels van een taal

in een andere taal geeft ons nooit het recht, aan een voorzetsel al

die beteekenissen toe te schrijven, die het in de vertaling schijnt

aan te nemen." Hiermee in overeenstemming even verder : „ledere

taal heeft haar bijzondere wijze van aanschouwen en iedere taal

moet daarom uit zichzelf en niet uit een vreemde verklaard worden."

De hier uitgesproken bedoeling wordt in haar uitvoering reeds tot

iets anders. Wanneer de auteur de gevallen, waarin eenzelfde

Grieksch voorzetsel gebruikt wordt, onderscheidend opsomt, zoo

onderscheiden deze slechts in de Duitsche weergave van ieder

geval. Het Duitsch is de maatstaf, die de onderscheidingen levert!

Wanneer na die opsomming getracht wordt de verscheidenheid der

gebruikswijizen van een praepositie vanuit een grondbeteekenis te

verstaan, wordt wederom die grondbeteekenis in het Duitsch om-

schreven. Deze binnen het Grieksch blijvend te willen geven kan

niets anders opleveren dan het voorzetsel met zichzelf omschrijven

of met een Grieksch equivalent ervan. Dit vermijden en willen om-

schrijven kan alleen, doordat Grieksch en Duitsch niet hetzelfde

is. Het betrekken op een andere taal, door Kühner veroordeeld,

geschiedt desondanks en met noodzakelijkheid. Neemt K. aan, dat

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen