De ethiek in de gereformeerde theologie - pagina 41
Rede bij de overdracht van het rectoraat der Vrije Universiteit te Amsterdam
39 A c a d e m i c a e in 1664 verscheen. Dit werk is ontstaan uit zijn colleges over de ascetiek, waarbij zooals wij weten de leer van het gebed den grondslag vormde. Hoewel volkomen te huis in de mystiek der middeleeuwen en der Jezuïeten, kan VOETIUS toch niet —zooals hij dat dan ook in de bestrijding van LABADIE heeft getoond, — tot de eigenlijke mystieken gerekend. Als goed Calvinist was de wet des Heeren voor hem te zeer norm voor heel het leven, dan dat hij met LABADIE had kunnen leeren: „niet de zedewet, /
maar de geest en de liefde van Christus is voor de geloovigen regel des —
^''
levens"; vandaar dat hij dan ook de achterstelling van de vita activa bij
i
de vita contemplativa misprijst. Niettemin had hij een open oog voor het
J
geestelijk leven van den geloovige, en als men dat nu mystiek gelieft te noemen, dan vindt men dit ook in zijn E x e r c i t i a p i e t a t i s . Reeds in 1636 publiceerde hij een college-dictaat „de desertionibus spiritualibus",
dat
straks door HOORNBEEK in onze taa! werd overgezet i). En eindelijk, nadat hij ongeveer dertig jaren over de ascetiek college gegeven had, verscheen als — rijpe vrucht zijner studie het zooeven genoemde werk.
Hij definieert de
ascetica als ,,doctrina Theologica, .seu pars Theologiae, quae continet methodum ac descriptionem exercitiorura pietatis".
Het gaat natuurlijk
niet aan, van dit werk, dat uit 25 capita bestaat, hier een overzicht te geven. Ik bepaal er mij dan ook alleen toe, er op te wijzen, hoe in deze beoefeningsleer, — waarbij met de echte catholiciteit VOETIUS eigen, van heel de Christelijke
literatuur, zoowel van die der middeleeuwen, met name
van THOMAS AQUINAS, aan wien onze ethici trouwens zooveel ontleenden, als van die uit den nieuwen tijd, zoowel der Puriteinen als der Jezuïeten, gebruik is gemaakt, — de beoefening der godzaligheid zoo individueel als gemeenschappelijk
in allerlei staat des levens is beschreven.
Meditatie
"•
en gebed; het lezen en hooren van het Woord; de praktijk van het Sacrament en den Sabbat; de geestelijke geneesmiddelen van vasten, geloften, waken en eenzaamheid; de geestelijke strijd en de geestelijke verlating; en eindelijk de euthanasia of de „welstervenskonst" vinden hier een bespreking.
Wat ten laatste liet derde deel der Theologia practica
betreft, het is bekend, hoe VOETIUS dit als P o l i t i c a e c c 1 e s i a s t i c a
1) „Ciysbci'ti Yoetii Uisputaty van ffeestelike verlathigen." HOORNBEEK heeft later jjelf' ilit onderwerp ook behiinilcld.
/ /
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 20 oktober 1897
Rectorale redes | 92 Pagina's
Bekijk de hele uitgave van woensdag 20 oktober 1897
Rectorale redes | 92 Pagina's