Zedelijkheid en recht - pagina 64
Rede, gehouden bij de overdracht van her Rectoraat der Vrije Universiteit
60
Zwang ist weder essentielies nach secundares Merkmal des Rechts. Vielmehr hat jede Rechtsnorm die Tendenz, sich geitend zu machen, „dasBedürfnis der Geltungsbewahrung" ; die beste Geltungsbewahrung ist freiwillige Befolgung, — zegt Bierling. *^®) En de heilige Apostel zegt aan zijn medechristenen te Rome : Zoo geeft dan een iegelijk wat gij schuldig zijt, schatting wien gij de schatting, tol wien gij den tol, vreeze wien gij de vreeze, eere wien gij de eere schuldig zijt. Zijt niemand iets schuldig, dan elkander lief te hebben ; want die den ander lief heeft, die heeft de wet vervuld. ™)
Alzoo de oplossing van ons probleem in den logischen weg of dien der begripsonderscheiding benaderende, kwam ik ahereerst tot het inzicht, dat, wijl, zoo bij zedelijkheid als recht, de stof en den vorm, of de gezindheden en de handehngen eenerzij ds en'de normen anderzijds zijn te onderscheiden, men bij de gangbare zedelijkheid en het positieve recht tevens moet onderscheiden tusschen de objectieve en de subjectieve zijde van beide. Verder, dat deze zedelijkheid en dat recht naar hun objectieve zijde of de handelingen en ha,ve nor men, zich verhouden als twee secante begrippen. De twee begrippen toch verschillen en wel zoo, dat de twee begripssferen gedeeltelijk buiten elkander vallen, reeds door het verschillend kenmerk, dat de tweeërlei normen als gedragsregelen of regelen voor de handelingen dragen. Het kenmerk toch der rechtsnormen is het selbstherrüche of autokratische; dat der zedelijke normen daartegen het afhankelijk zijn van de toe-
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 20 oktober 1909
Rectorale redes | 122 Pagina's
![Zedelijkheid en recht - pagina 64](https://geheugenvandevu.digibron.nl/images/generated/rectorale-redes/zedelijkheid-en-recht/1909/10/20/1-thumbnail.jpg)
Bekijk de hele uitgave van woensdag 20 oktober 1909
Rectorale redes | 122 Pagina's