Zedelijkheid en recht - pagina 78
Rede, gehouden bij de overdracht van her Rectoraat der Vrije Universiteit
74
aan alle levende wezens geleerd heeft, quod natura omnia animalia docuit; eindelijk met een divina quaedam providentia. '^^) Als dan de christelijke religie haar invloed is gaan oefenen ook op het wijsgeerig denken en dit, met haar openbaringsgedachten, zoo vernieuwde en bezielde, dat er een christelijke wijsbegeerte ontstond, neemt deze christelijke wijsbegeerte, gelijk zij met zoovele andere gedachten gedaan heeft, ook die van het natuurrecht uit de antieke denkwereld over. Het natuurrecht als het physikon dikaion, verheven boven de toevaüigheid van menschelijk goeddunken en daarom noodzakelijk. En gelijk in de jeugd der volkeren, altijd en overal, de Sitte in verband is gebracht met de religie; gelijk onder de antieke denkers van vroeger en later tijd, door sommigen althans, het natuurlijk en daarom noodzakelijk element in de ethische normen in verband was gebracht met het goddelijke; zoo heeft ook de christelijke wijsbegeerte dat gedaan met het natuurrecht. Maar zij heeft dit gedaan op hare wijze. Anders dan onder die antieke denkers de, niettegenstaande haar, zij het ook verfijnd materialisme, toch religieuse maar pantheïstische Stoa. Het wijsgeerig denken, in de christelijke wijsbegeerte bezield en vernieuwd door de openbaringsgedachte van: God de Almachtige, Schepper der wereld, een gedachte, die zich evenmin verdraagt met die van een Deus sive natura als met die van een natura sine Deo, — leidde tot dat Theïsme, hetwelk de noodzakelijkheid èn in de reëele èn in de ideëele reeks der dingen vindt in den wil van den persoonlijken God, Die zoo boven als in Zijn wereld
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 20 oktober 1909
Rectorale redes | 122 Pagina's
![Zedelijkheid en recht - pagina 78](https://geheugenvandevu.digibron.nl/images/generated/rectorale-redes/zedelijkheid-en-recht/1909/10/20/1-thumbnail.jpg)
Bekijk de hele uitgave van woensdag 20 oktober 1909
Rectorale redes | 122 Pagina's