Vu cookies

Voor optimale prestaties van de website gebruiken wij cookies. Overeenstemmig met de EU GDPR kunt u kiezen welke cookies u wilt toestaan.

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies

Noodzakelijke en wettelijk toegestane cookies zijn verplicht om de basisfunctionaliteit van Vu te kunnen gebruiken.

Optionele cookies

Onderstaande cookies zijn optioneel, maar verbeteren uw ervaring van Vu.

Bekijk het origineel

Het onbepaalde in de taal en in de taalkunde - pagina 16

Bekijk het origineel

PDF Bekijken
+ Meer informatie
Print this document

Het onbepaalde in de taal en in de taalkunde - pagina 16

Rede uitgesproken op den Dies Natalis der Vrije Universiteit

2 minuten leestijd

12 beider oneenstemmigheid lag, aan het licht. De geleding in tijdsvormen blijkt geen toevoeging aan den werkwoordsstam, onafhankelijk van wat die stam is; zij is een eigenschap, die afhangt van wat ieder werkwoord aan tijdsaspecten uit zichzelf meebrengt; al wat werkwoord is, heeft dan ook niet dit overeenkomstige, dat er naar gelijken regel tijden van te vormen zijn. Dit apriori was te onbepaald. V a n dit onovereenkomstig gedrag in al wat werkwoord is, bestaat wel een regel, die mede bepaald wordt door de beteekenis van iederen stam. Zoo treedt in plaats van regelloosheid van het soms niet, soms wel volledig-zijn der geleding in tijden een omvattender regel, die d a t : soms niet, soms wel omsluitend relativeert, en dit is de beteekenis van het begrip Aktionsart. Ook deze ontdekking is synthetisch: het tot dusver onverbondene, de beteekenis van den werkwoordstam en het schema der tijden zijn in verband gezet en deze samen, niet een ervan, maken den regel uit, die het onbevredigende naast elkaar staan van werkwoorden met „regelmatige en onregelmatige stamtijden" vervangt. W e l is hiermee de vooropgestelde, welgevulde vastheid van het schema der tijden teruggenomen terwille van een regel, die ook de onbegrijpelijke afwijking van een andere omsluit. Niet anders wordt de vooropgestelde vastheid van het onderscheid in enkelvoud en meervoud teruggenomen terwille van het geval, waarin een meervoud een enkelvoud is. Synthesis maakt de gescheiden schemas, die zij aanvankelijk opstelt, achteraf weer los uit hun binding aan dat wat ze ordenen en verbindt ze met elkaar. Het op zichzelf staan der schemas is voor een nieuw inzicht onbepaaldheid, die overwonnen moet worden, nadat eerst door middel van die schemas de onbepaaldheid van het gebied der taal zelf overwonnen is. Deze beweging staat stil voor geen enkele begrenzing der statische schematiek. Zij zoekt in het welgelede systeem van het Grieksche werkwoord nieuw relief te brengen door de vraag : indien de geleding in tijdsvormen niet ongevoelig geweest is voor verschillen in de beteekenis der stammen, zal dit bij persoonsuitgangen en wijzen anders zijn ? Indien, zooals FRAENKEL *) heeft aangetoond, werkwoordelijke

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Bekijk de hele uitgave van maandag 21 oktober 1929

Rectorale redes | 42 Pagina's

Het onbepaalde in de taal en in de taalkunde - pagina 16

Bekijk de hele uitgave van maandag 21 oktober 1929

Rectorale redes | 42 Pagina's

PDF Bekijken