Zedelijkheid en recht - pagina 94
Rede, gehouden bij de overdracht van her Rectoraat der Vrije Universiteit
90 rechtsordening of de zedelijke wereldorde in haar geheel en in enger zin dat deel daarvan wat de ordening voor het uitwendig samenleven der menschen omvat; de idee van de zedelijkheid in enger zin,en daarmee hebben wij hier te doen, is dat deel der zedelijke wereldorde hetwelk omvat èn de zoowel uitwendige als innerlijke ordening voor dat saamleven èn de ordening voor den mensch in de relatie tot zijn eigen somatisch-psychisch bestaan. Na hetgeen reeds over de verhouding van het positieve recht tot zijn idee als die van middel tot doel is gezegd, kan hier, waar het gaat om de verhouding van de gangbare zedelijkheid tot hare idee als die van Jiet middel waardoor God dit deel Zijner rechtsorde op aarde handhaaft, de toelichting zooveel korter zijn. De gangbare zedelijkheid is, niet anders dan het positieve recht, een product van die ideëele cultuur welke, na zondvloed en val, onder de inwerking Gods, uit de zede is ontstaan en zich ontwikkelde. Deze gangbare zedelijkheid, die den individu, om in de taal van Hegel te spreken, als subjectieve geest, mèt taal en religie, wetenschap en kunst als inhoud vindt van den objectieven geest in den kring waarin hij geboren en opgevoed is, zal straks ook voor hèm een ordening worden van mogen en behooren, aan wier normen hij zijn toestemming geeft en waaraan hij zich tevens door een innerlijken drang gebonden weet. Die innerlijke drang is dan het zedelijk besef; het principium primarium, dat het goede moet gedaan en het kwade gemeden, uit het oude natuurrecht; de kategorische imperatief van Kant; de zedewet. De normen ook van deze ordening hebben, hetzij dat
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van woensdag 20 oktober 1909
Rectorale redes | 122 Pagina's
![Zedelijkheid en recht - pagina 94](https://geheugenvandevu.digibron.nl/images/generated/rectorale-redes/zedelijkheid-en-recht/1909/10/20/1-thumbnail.jpg)
Bekijk de hele uitgave van woensdag 20 oktober 1909
Rectorale redes | 122 Pagina's