I. Naar aanleiding van het onderwijs-debat in de Kamer. - pagina 148

;

Evenmin zal iemand van gezonde zinnen eischen, dat we aan de ontboezemingen eener verlegen logica of aan de uitademingen van een vertoornden geest de eer bewijzen, als waren het in ons oog argumenten. Uit zwakheid wierp men zich op de bezwaren der praktijk. Nu', die willen we onder de oogen zien en onderzoeken of een regeting zoo moeilijk valt. Over deze zwakheid der bestrgding verwondere men zich niet. Een stelsel dat zich dermate door billijkheid, rechtvaardigheid en bescheidenheid aan het gezond verstand en hét eerlijk gevoel aanbeveelt, is te sterk. Het zweemt van verre zelfs niet naar een principieel.e oplossin» vau het geschil en maakt slechts ten deele de politieke quaestievan de paedagogische los. Het tast het Grondwetsartikel niet aan, maar biedt slechts eene voorloopige regeling van strijdige belangen, in afwachting van den Staatsrechtelij ken strijd, die daarna, zonder bitterheid, van partij tegen partij, over de fundamenten van ons Staatsgebouw zal kunnen gevoerd worden. Het laat evenzeer de beginselen der Schoolwet van '57 onaangetast. Van overheidswege zal overal in het Rijk openbaar lager onderwijs gegeven worden, voor zoover en in die mate, als dit ter voldoening aan de bestaande behoefte geëischt is. De Openbare school zal een school blijven, toegankelijk voor kinderen van alle gezindheden. Het Fransche systeem van een school, door de overheid, zonder inmenging van de burgerij, opgericht, geopend en in stand gehouden, blijft voorshands gehandhaafd. Controle en inspectie blijven even centraliseerend en bureaucratisch als ze dusver waren. M. a. w. het restitutiestelsel heeft, met onzen principieelen strijd tegen het heerschend schoolsysteem niets gemeen. De dienst, dien het ons bewyzen moet, bestaat slechts hierin, dat het nog ondragelijker maken van een ondragelijke wet er door voorkomen wordt. Kon onze Schoolwet blijven zooals ze is, dan bestond er voor ons mogelijkheid, om, met hoe ongelijke kansen ook, door uiterste inspanning van kracht den principieelen strijd op het oogenblik door te zetten. Nu dat niet kan; Nu alle partijen het daarover eens zijn, dat onze volksschool, in algemeenen zin genomen, dringend verbetering eischt; Nu onze tegenstani^Brs zelven de eersten zijn om de ongeuoegzaamheid van de bestaande wet te erkennen; En nu dientengevolge van liberale zijde een schoolwetwijziging wordt voorgesteld, die op een verhoogiug van den finantieelen druk met enkele milioeneu zal neerkomen Nu zou halstarrig doorzetten van den principieelen strijd, op dit oogenblik, roekelooze waaghalzerij, ondoordachte overmoed, zelfmoord met voorbedachten rade zijn geweest. Te meer, nu de Liberalen, blijkbaar op zoo naieve onnoozelheid

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen