I. Naar aanleiding van het onderwijs-debat in de Kamer. - pagina 109

21

Of

ze restitutie afslaat,

dan

niet,

mag

ten

deze geen uitzonde-

ring maken. Geldelijk' vermogen

om

een

school

mag zien. En toch dat

te

mag in Nederland geen privilege schenken, onderhouden die slecht is en het licht niet de

is

grondslag van het ook door ons verfoeid

5Mftsjfi?iestelsel.

Onder goede "heeft,

dit

peil

zoo

stelsel

te

dwingt men de behoeftige school om op het en mag de school, die geen geld noodig

blijven,

ellendig zijn als

ze wil.

Dat demoraliseert. Demoraliseert de scholen, die men helpt, door ze te verlagen in aller oog. En demoraliseert de scholen, die zich zelf bedruipen, doordien ze aan niets zich storen. Bij het restitutie-stelsel, dat we aanprezen, bestaat hiervan geen

zweem. Alle inmenging van de Overheid in inwendige aangelegenheden der school, in haar tinantieel beheer, de aanstelling van onderwijzers, de opvoedkundige strekking en den geest van de school is dan uitgesloten. De school, die haar voorschot terug erlangt, wordt dan aan geen enkele vernederende conditie onderworpen, die haar niet gelijkelijk met alle scholen treffen zou.

Het brandmerk der behoeftigheid bestaat niet. De natie erlangt afdoenden waarborg, dat haar volksonderwgs op het goede peil sta alle slechte scholen verdwgnen de vrijheid van geweten en die der ouders wordt geëerbiedigd; en gemeden, ja, afgesneden worden de ellendige velleiteiteu, waaronder ;

;

zoo licht een bemoeizieke overheid zoo gaarne door de duimschroeven van het «wèsidiestelsel, de Vrije school gekneveld had.

Waar

het op aan komt.

De Staatsschool is steeds door de Anti-revolutionaire richting bestreden, omdat ze school is van den Staat, ön de Staat noch in hoogeren zin onderwijzen, noch opvoeden kan. Dat, bij tijdelijke ontstentenis van particulier initiatief, de Staat niettemin optreden moet en zijn school uit dien hoofde en in zooverre als » noodzakelijk kwaad" te aanvaarden is, werd steeds door ons beleden, en is in onzen eisch de Staatsschool aanvulling, onverholen uitgesproken. Grondwetsherziening moest deswege o. i. niet strekken, om eenig systeem door ons gewenscht, in Artikel 194 te doen opnemen, maar slechts om het onhoudbaar en in beginsel af keurens waard systeem der partij van '57 er uit te verwijderen. ^

:

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen