Uit de Pers.

Ziehier hoe Prof. Van Manen, van moderne zijde over het Leidsche incident oordeelt:

Laaghartige onverdraagzaamheid, die zich verschuilt achter het masker van christeHjke vroomheid, heeft wederom te Leiden een harer schoonste triomfen behaald.

Het geval verdient algemeene bekendheid, ter eere van de vroede mannen, die aldus getuigenis geven van htm «geloof.

De dames der Zondagsschool van de Protestantenbond hadden verzocht en, niet zonder eecige moehe, verkregen, de toestemming der Gemeente Commissie tot het doen uitvoeren eener Feestcantate, door hare ruim zeshonderd leerlingen, op den tweeden Kerstavond, in de Hooglandsche Kerk. Dr. Hagen zou daarbij het woord voeren, van den kansel tot de genoodigde ouders en kinderen Het zou zijn een feeste-Hjke godsdienstoefening; ^eene feestviering met kerstboom, of iets van dien aard. Dat alles was bekend.

Toch meenden enkele kerkeraadsleden, zou daardoor het heiligdom worden ontwijd Men kon dien gruwel der verwoesting niet dulden; en fluks werden een paar adressen ontworpen, dank zij den voortvarenden ijver van den tijdelijken voorzitter des Kerkeraads, Dr. ]. H. Gunning, waarin de Gemeente Commissie werd bezworen, op haar besluit terug te komen. Behalve de HH. Hagen en Van Boekeren teekenden alle predi-Jtanten, de meeste overige kerkeraadsleden en ongeveer 500 leden der gemeente.

Het heerlijk werk, laatstleden Zondagavond op touw gezet, had ten gevolge, dat heden de Gemeente Com missie inderdaad heeft besloten, haar woord terug te nemen, zoodat het onschuldig godsdienstig samen zijn, waartoe de kaarten voor ouders en kinderen reeds gedrukt en ingevuld en andere tijdroovende maatregelen, getroffen waren, niet kan doorgaan.

Hoe zahg zal het » Vrede op aarde, in menschen ee Welbehagen" den wakkeren helden dezer grootsch daad in de ooren ruischen, als zij op het aanstaand Kerstfeest, in hunne kerken, Gode danken voor den xegen, hierin hun geschonken, dat zij nog tijdig hebben weten te voorkomen; het zingen van een feestlied, onder dezelfde gewelven, door kinderen van, wel schier allen tot de gemeente behoorende. maar ongeloovige ouders, ter eere van Hem, die eenmaal zeide-»Laat de kinderkens tot mij komen; verhindert ze niet".

W. C VAN MANEN

Hierop nu teekent Ds, Oberman aan :

Door de welwillendheid der Redactie met het bovenstaande in kennis gesteld, jwenscht ondergeteekende te doen opmerken, dat Dr. J, H. Gunning het eerst teekende op het adres aan de Gemeente Commissie wijl hij tijdelijk voorzitter van denKerkeraadis. Met ondergeteekende, tijdelijk scriba van den Kerkeraad, trad de praeses in overleg over de wijze om een besluit van protest tegen het besluit van de Gemeente-Commissie uit te lokken.

Den Kerkeraad bijeen te roepen, ging eenvoudig om de kortheid des tijds niet; daarom werd besloten dat het Moderamen (praeses en scriba) een adres aan de Gei^ieente Commissie bij de leden des Kerkeraads zou laten rondgaan, met verzoek tot teekening «bij volledige instemming m.et den inhoud". Allen teekenden, behalve, naar ik hoorde, vijf leden des Ker - keraads. Het is mitsdien een protest van den geheelen Kerkeraad en niet van Dr. Gunning alleen.

Dat de Gemeente-Commissie op haar besluit is te-' ruggekomen, zal velen hoogelijk verblijden. Immers het verzoek ging uit van eene Zondagsschool van den Protestantenbond en deze Bond is een levend protest tegen de, belijdenis > -> dat Jezus Christus is Gods E geboren Zoon waarachtig God en waarachligcn recht dig mensch; overgeleverd om onze zonden en opgew om onze rechtvaardigmaking; opgevaren ten hemel; tende ter Rechterhand Gods des Almachtigen Vade van waar Hij komen zal om te oordeelen de levend en de dooden "

Aan eenen Bond, of aan eene Zondagsschool van zoodanigen Bond uitgaande, welke deze belijdenis verwerpt, een der kerkgebouwen af te staan van de Ned • Herv. Gemeente die nog altijd in hare Belijdenis haar goed recht geëerd ziet, tegenover w-ie ook, zou eene ware ergernis zijn.

Bewoordingen en toon van het «Ingezonden" kunnen dienen tot bewijs hoe vermeend onrecht wordt gedragen.

F. OMEBMAN,

tijdelijk Scriba van den Kerkeraad,

Leiden, 22 Dec. '92.

Uitnemend.

En toch. Ds. Ober.man moet het zelf gevoeld hebben: aan een Bond die den Christus loochent, een gebouw af te staan, is nog niets in vergelijking met den gruwel, dat de Leidsche kerkeraad den kansel in de samenkomst der gemeente afstaat aan wie den Christus loochent. Het blijft kernel en mug.

In de Kerkbode voor Overijssel en Drenthe las. men in zake de Zending dit:

In de laatste Heidenhode van 15 Dec, wordt ook medegedeeld dat in de vergadering van het Hoofd bestuur der Nederl, Geref. Zendingvereeniging, den 10 Nov. '92 gehouden, de commissie van Deputaten der Synode is verschenen. Deze commissie kwam om aan den last der Synode zooveel haar doenlijk was uitvoering te geven, en het overnemen dooi: de Ker ken van den arbeid der Nederl. Geref. Zendings vereeuiging te bevorderen.

Het was dus een belangrijke vergadering. Hetgeen de Reidenbode hiervan mededeelde, is evenwel zeer kort, en voldoet aan de belangstellende nieuws gierigheid maar half.

Toch zijn wij dankbaar voor wat gegeven werd. Er wordt namelijk medegedeeld, dat de besprekingen tusschen de deputaren der Synode en het hoofdbestuur van de Zendingsvereeniging in hoofdzaak liepen.

I over den arbeid der Vereeniging, en II over de baten en lasten.

En het verslag luidt dan woordelijk als volgt: «Wat betreft I werd de conditie geïteld, dat, bij de overname van het werk door de Kerken, de arbeid krachtig worde voortgezet, in maniere, dat het schema voor de Zen^^ing arbeid op Midden Java, in het verslag door Ds Lion Cachet bij de voorl Synode van Ned. Geref. Kerken ingediend, voorkomende in hoofdzaak worde overgenomeni dat de. & ^OÏ den dood der Zendelingen Vermeer en Wilhelm opengevallen plaatsen, zoo spoedig mogelijk zullen worden vervuld; dat Dr. Scheurer als Zendeling-arts, zal worden uitgezonden naar de plaats door de N G Z. V. het meest geschikt geacht; dat voor den goeden gang der zaken de secretaris voor de Buitenl. correspondentie zijn taak in betrekking tot Midden Java voorloopig blijve vervullen, zooals dit tot nu toe door hem ge daan is; dat het orgaan der Vereeniging de Eeideniod zal worden overgenomen door Deputaten, ter voortzetting. Nog werd gehandeld over de betrekking der tegenwoordige leden van het' Hoofdbestuur tot de Deputaten, en over het tijdelijk voortbestaan der Vereeniging in verband met de vaste goederen in Indië.

Door de Commissie werd, in hartelijke woorden, waardeering uitgesproken van den arbeid door de Ned. Geref, Zend.-Vereen, verricht, met de hope dat de Kerken tot krachtigcn Zending-arbeid worden opgewekt, waarna de vergadering met dankzegging werd gesloten, "

Meer geeft de Heidenhode niet Wat de commissi op de gesteld', condities antwoordde, en of zij er al niet op geantwoord heelt wordt niet gemeld. Waar de gestelde condities werden medegedeeld, was het wel gewenscht dat ook iets van hetgeen door de deputaten daarover was gezegd was opgenomen. Evenwel dat zal later nog wel vernomen worde-n, en wij maakten deze opmerking niet omdat wij ons on geduld niet opschorten kunnen, maar alleen omdat het ons wat vreemd voorkwam wanneer men zoo nauwkeurig de aan de eene kant gestelde eischcn meende te moeten openbaar maken, van wat ter anderer zijde daarop zal zijn gezegd zoo geheel te hooren zwijgen.

Onder de condities die men meende te moeten stellen, is ook deze «dat bij de overname van het werk door de Kerken, de arbeid krachtig worde voortgezet, in maniere, dat het schema voor den Zending-arbeid op Midden Java in het verslag door Ds. Lion Cachet bij de Voorl. Synode van Ned, Geref Kerken ingediend, voorkomende, in hoofdzaak worde overgenomen". Deze conditie vinden wij al zeer vreemd, -

Wij willen er nog niet over vallen, dat althans naar ons zulks toeschijnt sr eenig wantrouwen uk deze woo den kan spreken, alsof bij overnemen van den arbeid door de Kerken, het werk niet zoo bijzonder ijverig zoude worde gedaan. Maar vinden dit toch vreemd, dat de vereeniging die er volstrekt geen werk van had gemaakt om naar het schema van Ds, Lion Chachet, voorkomende in zijn rapport aan de Voorloopige Sy node van Amsterdam te gaan arbeiden, nu de Kerken zoo bijzonder, zelfs onder den vorm van een conditi zou willen dringen, dat wel te doen.

Als de arbeid niet door de Kerken werd overgenomen, zoude dan naar dat schema door de Vereeniging zijn gewerkt?

Ook zijn de broeders van het Hoofdbestuur wel wat haastig, en is deze conditie althans van dien aard, dat die naar het ons toeschijnt voor deputaten niet aan te nemen is.

Verbeeld u een rapport aan de laatste Voorloopige Synode, d.at niet is behandeld en naar de volgende generale Synode is gerenvoijeerd om daar te worden behandeld, zal nu voor een deel reeds voor het in behandeling kan komen moeten worden vastgemaakt en aan de Kerken opged'ongen Het bedoelde schem is immers in het rapport voorkomende, en of het al of niet zal gevolgd worden staat ter beslissing aan de generale Synode die het rapport zal behandelen, Hoe kan men dan nu deze conditie stellen ? Het heeft er veel van, of men daarin pressie wil oefenen op de komende generale Synode.

Toch zij niet vergeten, dat de Commissie uit Deputaten waarschijnlijk alleen kwam, om te hooren, en nog niet om te spreken. Niet toch deze enkele, maar alle Deputaten saam hebben over de voorstellen van het Hoofdbestuur te oordeelen.

Geheel daarentegen zijn wij het met de Kerkbode eens, dat de Kerken nooit conditiën mogen aannemen, die haar wijze van werken voor de toekomst binden.

Dat zullen ze dan ook niet, al is het begrijpelijk, zeer begrijpelijk zelfs, dat het Hoofdbestuur zich moeilijk in het standpunt der kerken kan indenken, en daarom liefst zag, dat de kerken weinig anders deden dan haar n firma overnemen,

e Hiervoor is echter geen nood. Als de zaak eenmaal kerkelijk is, beslist de Generale Synode van alle kerken,

KUYPER,

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen