Mozaïsch en Romeinsch recht : eene vergelijkende rechtsstudie - pagina 62

54 doorzoeken; uwen wijngaard zult gij niet aflezen en de gevallen bezien zullen niet opgezameld worden. Het zal voor den arme en den vreemdehng zijn. (Lev. XIX : 9 en 10, X X i n : 22; Deut. XXIY : 19 en volgg.) Wat het eigendomsrecht betreft, bestaat alzoo tusschen Romeinsch en Mozaïsch recht niet te loochenen verschil. Al zoude hetgeen Rudorff zegt, onbetwistbaar wezen, dat in den oudsten tijd van Rome onroerend goed niet vervreemd kon worden ^), wat de latere ontwikkehng betreft, kan moeielijk de juistheid van von Ihering's uitspraak betwijfeld worden: „In keinem Rechte ist die Idee der absoluten Herrschaft über die Sache in der Scharfe zur Yerkörperung gelangt, als im römischen Eigenthum; absolut, sowohl in Hinblick auf den Schutz (reivindicatio) als auf den Mhali des Bigenthums." ^) Dit onderscheid tusschen wat te Rome en wat voor Israël gold is reeds door beider uitgangspunt geenszins vreemd te achten. „Nicht die G-ötter gaben den Römern ihre erste Ausstattung," zegt von Ihering, „wie der Grott Israels den Juden das gelobte Land veiiieh, nicht Kauf und List wurden angewandt, wie einst von Dido bei der G-ründung Karthagos ; — die Romer haben kein „abgeleitetes" Eigenthum im Sinne der Rechtssprache, abgeleitet von Gott oder andern Menschen, sondern sie haben ein „ursprüngliches", bei dem der Eigenthümer sein eigner Auctor ist, sie haben es sich genommen, wo sie es fanden." ^) De Romein verkrijgt alleen door nemen. Eigendom is wat met de hand bemachtigd werd, manu captum, mancipium: het oude herus voor eigenaar beteekent hij die neemt; overdracht van eigendom was niet als in later tijd eene tweezijdige handeling, waarbij de een door den ander in het bezit gesteld werd, maar droeg den vorm van een eigenmachtig nemen, na,dat het door den eigenaar losgelaten was. Het symbool van den eigendom was de speer, die ook bij het huwelijk voorkomt, gelijk trouwens de bruid door den man geroofd wordt; ten aanzien der Yestaalsche maagden en van den flamen Dialis van capiuntur gesproken wordt; een rechtmatig gezag door manus, potestas aangeduid wordt, en 1) Cf. XV en 2) T. 3) T,

von Ihering, t. a. p., dl. II. 1, 4de ed., bl. 149, en dl. II. 2, 3de ed., bl. volgg. a. p., dl. II. 1, 4e ed., bl. 149. a. p., dl. I, 4e ed., bl. 110.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen